Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 94

मुक्ता वैदूर्य माणिक्य पुष्परागेभ्य एव सा । मेने रुद्राक्षनेपध्यमनर्घ्यं गर्भसुंदरी

muktā vaidūrya māṇikya puṣparāgebhya eva sā | mene rudrākṣanepadhyamanarghyaṃ garbhasuṃdarī

ครรภสุนทรีเห็นว่าเครื่องประดับลูกประคำรุทรाक्षะนั้นประเสริฐล้ำค่า ยิ่งกว่ามุก ไพฑูรย์ ทับทิม และบุษปราค (โทแพซ) เสียอีก

muktāḥpearls
muktāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmuktā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
vaidūryacat's-eye gem
vaidūrya:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvaidūrya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
māṇikyaruby
māṇikya:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmāṇikya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
puṣparāgebhyaḥfrom topazes
puṣparāgebhyaḥ:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootpuṣparāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), पञ्चमी (Ablative/5th), बहुवचन (Plural)
evaindeed/only
eva:
Sambandha/Emphasis (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formनिपात (particle), अव्यय
she
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
meneconsidered/thought
mene:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootman (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
rudrākṣa-nepadhyamRudrākṣa ornament/adornment
rudrākṣa-nepadhyam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootrudrākṣa (प्रातिपदिक) + nepadhya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); षष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative): ‘rudrākṣasya nepadhyam’
anarghyampriceless
anarghyam:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootanarghya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); विशेषण (adjective) to ‘nepadhyam’
garbhasuṃdarīthe beautiful lady (named Garbhasundarī)
garbhasuṃdarī:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootgarbhasuṃdarī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular); कर्मधारय-समास (descriptive epithet)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī (Avimukta)

Type: kshetra

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya ṛṣis (typical frame)

Scene: Garbhasundarī, richly yet simply adorned, holds or wears a rudrākṣa necklace while pearls, vaidūrya, māṇikya and puṣparāga lie nearby as disregarded treasures; her gaze is serene, valuing the Śaiva bead above all gems.

G
Garbhasundarī
R
Rudrākṣa

FAQs

Devotional insignia of Śiva—like rudrākṣa—outweighs worldly luxury, because it signifies inner renunciation and Śaiva protection.

The broader setting is Kāśī (Vārāṇasī) in the Kāśīkhaṇḍa, where Śaiva marks and practices are praised as part of Kāśī-māhātmya.

No explicit rite is prescribed here; the verse extols wearing rudrākṣa as a supremely meritorious Śaiva ornament.