Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 76

काशीस्थैः पतितैस्तुल्या न वयं स्वर्गिणः क्वचित् । काश्यां पाताद्भयं नास्ति स्वर्गेपाताद्भयं महत्

kāśīsthaiḥ patitaistulyā na vayaṃ svargiṇaḥ kvacit | kāśyāṃ pātādbhayaṃ nāsti svargepātādbhayaṃ mahat

เรามิได้ปรารถนาจะเป็นผู้ไปสวรรค์เลย; ยอมเป็นดุจผู้ตกต่ำที่ยังคงอยู่ในกาศีจะดีกว่า ในกาศีไม่มีความหวาดกลัวต่อการตกต่ำ แต่ในสวรรค์ความกลัวต่อการตกกลับนั้นยิ่งใหญ่ยิ่งนัก

काशीस्थैःwith/like those staying in Kāśī
काशीस्थैः:
Sahakari/Instrument (सह/करण)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक) + स्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; सप्तमी-तत्पुरुष (काश्याम् स्थाः)
पतितैःwith the fallen; sinners
पतितैः:
Sahakari/Instrument (सह/करण)
TypeAdjective
Rootपत् (धातु) + क्त (प्रत्यय) → पतित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle)
तुल्याःequal; comparable
तुल्याः:
Karta (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतुल्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
वयम्we
वयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st), बहुवचन
स्वर्गिणःheaven-goers
स्वर्गिणः:
Karta (Predicate nominative/विशेष्य)
TypeNoun
Rootस्वर्गिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘स्वर्गी’ = one who goes to heaven
क्वचित्ever; anywhere
क्वचित्:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootक्वचित् (अव्यय)
Formदेश/काल-अव्यय = adverb (‘ever/anywhere’)
काश्याम्in Kāśī
काश्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
पातात्from falling; from downfall
पातात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootपात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन
भयम्fear
भयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
अस्तिis
अस्ति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन
स्वर्गेin heaven
स्वर्गे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
पातात्from falling
पातात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootपात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन
भयम्fear
भयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
महत्great
महत्:
Karta (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘भयम्’ इति विशेष्यस्य विशेषणम्

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī (Avimukta-kṣetra)

Type: kshetra

Scene: A speaker renounces heaven, gesturing toward Kāśī’s temples; above, a faint depiction of svarga with a downward path symbolizing fall; Kāśī below is steady, anchored by Śiva’s presence.

K
Kāśī
S
Svarga

FAQs

Heavenly enjoyment is temporary and insecure, while Kāśī is praised as a stable refuge leading beyond downfall and return.

Kāśī (Vārāṇasī), contrasted with svarga to highlight its unique liberating status.

No explicit ritual is stated; the verse recommends prioritizing Kāśīvāsa over seeking svarga.