Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 5

पुनः स्वयानमारुह्य वैकुंठमभितो ययुः । गच्छतापि पुनस्तत्र द्विजेनापृच्छितौ गणौ

punaḥ svayānamāruhya vaikuṃṭhamabhito yayuḥ | gacchatāpi punastatra dvijenāpṛcchitau gaṇau

แล้วพวกเขาขึ้นพาหนะทิพย์ของตนอีกครั้ง มุ่งสู่ไวกุณฐะ ระหว่างทางนั้นเอง พราหมณ์ได้ถามผู้ติดตามทั้งสองอีกครา

पुनःagain
पुनः:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
स्वयानम्their own vehicle
स्वयानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + यान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); समासः कर्मधारय (स्वं यानम्)
आरुह्यhaving mounted
आरुह्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootआ + रुह् (धातु)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त (Absolutive/Gerund)
वैकुण्ठम्Vaikuṇṭha
वैकुण्ठम्:
Gati-Karma (Goal/गति-कर्म)
TypeNoun
Rootवैकुण्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
अभितःtowards/around
अभितः:
Desha (Direction/देश)
TypeIndeclinable
Rootअभितः (अव्यय)
Formदिशावाचक-अव्यय (adverb: around/towards)
ययुःwent
ययुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural), परस्मैपद
गच्छताby the going (one); by the traveller
गच्छता:
Karana (Instrument/Agent/करण)
TypeAdjective
Rootगम् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त (Present active participle), पुंलिङ्ग, तृतीया-एकवचन (Instrumental, Singular)
अपिeven/also
अपि:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (also/even)
पुनःagain
पुनः:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (again)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
द्विजेनby the brāhmaṇa
द्विजेन:
Karana (Agent/Instrument/करण)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (Singular)
अपृच्छितौasked (questioned)
अपृच्छितौ:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-द्विवचन (Nominative, Dual)
गणौthe two attendants
गणौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-द्विवचन (Nominative, Dual)

Narrator (contextual)

Tirtha: Vaikuṇṭha (as destination in verse); Kāśī (as overarching khanda focus)

Type: kshetra

Scene: Two Viṣṇu-attendants ascend a radiant vimāna through cloud-layers toward Vaikuṇṭha; beside/behind them, the brāhmaṇa calls out questions, indicating instruction continuing mid-flight.

V
Vaikuṇṭha
B
Brāhmaṇa (Śivaśarman)
G
Gaṇa (two attendants)

FAQs

A seeker continues questioning until clarity is gained; spiritual travel in Purāṇas often frames instruction on liberation.

Vaikuṇṭha is mentioned as a divine abode rather than an earthly tirtha; the broader chapter moves toward praising Kāśī’s liberating power.

None.