Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 110

उत्फुल्लपद्मनयना निर्मिताः सुकृतार्थिनः । तावेव चरणौ धन्यौ काशीमभिप्रयायिनौ

utphullapadmanayanā nirmitāḥ sukṛtārthinaḥ | tāveva caraṇau dhanyau kāśīmabhiprayāyinau

ผู้มีดวงตาดุจดอกบัวถูกเนรมิตให้เป็นผู้แสวงบุญกุศล; เท้าคู่นั้นแลเป็นมงคลยิ่ง ที่ออกเดินทางสู่กาศี

उत्फुल्लपद्मनयनाःhaving eyes like fully-bloomed lotuses
उत्फुल्लपद्मनयनाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootउत्फुल्ल (कृदन्त/विशेषण) + पद्म (प्रातिपदिक) + नयन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; समासः—(उत्फुल्लपद्म) इव नयनानि यस्य/येषां ते (उपमान-तत्पुरुष/कर्मधारय-प्राय)
निर्मिताःcreated, fashioned
निर्मिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootनिर्मा (धातु) √मा (माने/मितौ) + नि-उपसर्ग; क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि-भावः—‘made/created’
सुकृतार्थिनःseekers of merit
सुकृतार्थिनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसु-कृत (प्रातिपदिक; ‘good deed/merit’) + अर्थिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; षष्ठी/तत्पुरुष-प्रायः—सुकृतस्य अर्थिनः (merit-seekers)
तौthose two
तौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन; सर्वनाम
एवindeed, only
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis)
चरणौ(their) two feet
चरणौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचरण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन
धन्यौblessed, fortunate
धन्यौ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootधन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषणम् (qualifier)
काशीम्Kāśī
काशीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
अभिप्रयायिनौgoing towards (Kāśī)
अभिप्रयायिनौ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअभि-प्र-या (धातु) √या (गत्यर्थ) + णिनि/इनि (कृदन्त-प्रातिपदिक ‘-in’)
Formकृदन्त-प्रातिपदिक (गत्यर्थक); पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; ‘going towards’

Skanda (deduced for Kāśīkhaṇḍa dialogue context)

Tirtha: Kāśī (Avimukta-kṣetra)

Type: kshetra

Listener: null

Scene: A pair of lotus-eyed devotees, travel-worn yet radiant, set out on a sacred road toward Kāśī; their feet are foregrounded as ‘blessed’, with subtle divine light guiding the path.

K
Kāśī (Vārāṇasī)

FAQs

Even the intention and act of journeying to Kāśī is praised as an embodiment of merit-seeking and spiritual fortune.

Kāśī (Vārāṇasī) is directly glorified as the sacred destination.

Tīrtha-yātrā (pilgrimage) to Kāśī is implicitly recommended.