Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 2

यस्याः स्मरणमात्रेण मुक्तः स्यान्मानवो भुवि । धनुष्कोटिं प्रपश्यंति स्नांति वा कथयंति ये

yasyāḥ smaraṇamātreṇa muktaḥ syānmānavo bhuvi | dhanuṣkoṭiṃ prapaśyaṃti snāṃti vā kathayaṃti ye

เพียงระลึกถึงนาง (ธนุษโกฏิ) มนุษย์บนแผ่นดินก็อาจได้หลุดพ้น ผู้ใดได้เห็นธนุษโกฏิ หรืออาบน้ำ ณ ที่นั้น หรือกล่าวสรรเสริญเกียรติคุณของนาง ผู้นั้นย่อมได้ผลเช่นเดียวกัน

यस्याःof which/whose (place)
यस्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; सम्बन्ध (genitive)
स्मरणमात्रेणby mere remembrance
स्मरणमात्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्मरण + मात्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (स्मरणस्य मात्रम्)
मुक्तःliberated/freed
मुक्तः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमुच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; 'मानवः' इत्यस्य विशेषणम्
स्यात्would be/should become
स्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
मानवःa human
मानवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
भुविon earth
भुवि:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक: भुव्/भू)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
धनुष्कोटिम्Dhanuṣkoṭi
धनुष्कोटिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधनुस् + कोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
प्रपश्यन्तिthey behold
प्रपश्यन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + पश्य् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
स्नान्तिthey bathe
स्नान्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle)
कथयन्तिthey speak of/relate
कथयन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथय् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सम्बन्धवाचक-यः/ये (relative pronoun)

Sūta (Lomaharṣaṇa)

Tirtha: Dhanuṣkoṭi

Type: kshetra

Listener: Naimiṣāraṇya sages (implied)

Scene: A devotee seated facing the sea remembers Dhanuṣkoṭi with folded hands; beside him, pilgrims bathe at the shore while a storyteller recites the tīrtha-māhātmya to an attentive group.

D
Dhanuṣkoṭi
S
Sūta

FAQs

Contact with sacred place is multi-layered—remembrance, seeing, bathing, and narration all transmit purifying merit.

Dhanuṣkoṭi, praised as so holy that even its remembrance is liberating.

Darśana (visiting/seeing), snāna (bathing), and kathana (recounting its māhātmya).