Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 8

रक्षःपिशाचा दिकृता पीडा नास्त्येव कर्हिचित् । स्नात्वास्मिन्पावने तीर्थे छिन्नपाणिः पुरा रविः । स हिरण्यमयौ पाणी लब्धवांस्तीर्थवैभवात्

rakṣaḥpiśācā dikṛtā pīḍā nāstyeva karhicit | snātvāsminpāvane tīrthe chinnapāṇiḥ purā raviḥ | sa hiraṇyamayau pāṇī labdhavāṃstīrthavaibhavāt

ผู้ใดอาศัยตถิรฺถะอันบริสุทธิ์นี้ ย่อมไม่ประสบความทุกข์เดือดร้อนอันเกิดจากรากษส ปิศาจ และเหล่าอมนุษย์ทั้งหลายเลย ครั้งกาลก่อน พระรวิ (สุริยเทพ) ผู้มีมือถูกตัด ได้สรงสนานในตถิรฺถะชำระมลทินนี้ และด้วยเดชแห่งมหิมาตถิรฺถะ จึงได้มือทั้งสองเป็นทองคำ

रक्षःपिशाचाःrakṣasas and piśācas
रक्षःपिशाचाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक) + पिशाच (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), बहुवचनम्; द्वन्द्वसमासः (copulative)
दिकृताcaused/produced
दिकृता:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदिकृत (कृदन्त; √कृ (धातु) + क्त)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तः भूतकर्मणि/भूतकृदन्तः (past passive participle)
पीडाaffliction, torment
पीडा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपीडा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम् (negation particle)
अस्तिis/exists
अस्ति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्; परस्मैपदम्
एवindeed, just
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्ययम् (emphatic particle)
कर्हिचित्ever/at any time
कर्हिचित्:
Adverbial (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootकर्हिचित् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्ययम् (temporal adverb)
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootस्नात्वा (कृदन्त; √स्ना (धातु) + त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive/gerund)
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे (स्थानवाचक), सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्; सर्वनाम
पावनेpurifying
पावने:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपावन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (tīrthe)
तीर्थेin the sacred ford/pilgrimage place
तीर्थे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
छिन्नपाणिःone with severed hands
छिन्नपाणिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootछिन्न (कृदन्त; √छिद् (धातु) + क्त) + पाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुव्रीहिः (one whose hands are cut)
पुराformerly, once
पुरा:
Adverbial (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्ययम् (adverb of time)
रविःthe Sun (Ravi)
रविः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरवि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
हिरण्यमयौgolden
हिरण्यमयौ:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootहिरण्य (प्रातिपदिक) + मयट् (तद्धित) → हिरण्यमय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), द्विवचनम्; विशेषणम् (pāṇī)
पाणीhands (two)
पाणी:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, द्विवचनम्
लब्धवान्obtained, gained
लब्धवान्:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√लभ् (धातु) + क्तवतु (कृदन्त)
Formक्तवतुप्रत्ययान्तः (perfect participle active); पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्तरि प्रयोगः (acting as finite sense: 'obtained')
तीर्थवैभवात्from the power/glory of the tīrtha
तीर्थवैभवात्:
Hetu/Apadana (Cause/Ablative)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक) + वैभव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative/5th), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (tīrthasya vaibhavam)

Sūta (narrator)

Tirtha: Setu-tīrtha (pāvana tīrtha of Setukhaṇḍa)

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis (sages)

Scene: At a luminous sea-shore tīrtha near the Setu, Sūrya—once handless—stands in reverence, bathing; from the tīrtha’s radiance his hands reappear as golden, while unseen rākṣasa/piśāca forces recoil from the sanctified boundary.

C
Cakratīrtha
R
Ravi (Sūrya)
R
Rākṣasas
P
Piśācas

FAQs

A tīrtha endowed with divine power grants protection from unseen harms and can restore wholeness through grace.

Cakratīrtha, praised for protection from demonic afflictions and extraordinary healing merit.

Snāna (ritual bathing) in the purifying tīrtha is presented as the means to receive its benefits.