Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 65

पंचभिः कथितं वृत्तं दुष्पण्यस्य न्यवेदयन् । ततो राजा समाहूय पशुमंतं वणिग्वरम् । पौरेष्वपि च शृण्वत्सु वाक्यमेतदभाषत

paṃcabhiḥ kathitaṃ vṛttaṃ duṣpaṇyasya nyavedayan | tato rājā samāhūya paśumaṃtaṃ vaṇigvaram | paureṣvapi ca śṛṇvatsu vākyametadabhāṣata

พวกเขาได้นำเรื่องราวตามที่เด็กทั้งห้ากล่าวมาไปกราบทูลพระราชา กล่าวโทษทุษปัณยะ แล้วพระราชาทรงเรียกพ่อค้าวาณิชผู้มั่งคั่ง เจ้าของปศุสัตว์ผู้นั้นมา และท่ามกลางชาวเมืองที่กำลังฟังอยู่ พระองค์ตรัสถ้อยคำนี้

पञ्चभिःby the five (boys)
पञ्चभिः:
Karta (Agent/instrumental)
TypeNoun
Rootपञ्च (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, पुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन
कथितम्told/narrated
कथितम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; 'वृत्तम्' इत्यस्य विशेषण
वृत्तम्the account/event
वृत्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवृत्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
दुष्पण्यस्यof Duṣpaṇya
दुष्पण्यस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootदुष्पण्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
न्यवेदयन्they informed
न्यवेदयन्:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Rootनि + विद् (धातु)
Formलङ् (imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
ततःthen
ततः:
Kāla-adhikaraṇa (Time)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, अनुक्रम (then)
राजाthe king
राजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
समाहूयhaving summoned
समाहूय:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial)
TypeVerb
Rootसम् + आ + हु (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया
पशुमन्तम्Paśumant (name)
पशुमन्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपशुमन्त् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
वणिग्वरम्the excellent merchant
वणिग्वरम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeNoun
Rootवणिज् + वर (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (श्रेष्ठः वणिक्), पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; 'पशुमन्तम्' इत्यस्य विशेषण
पौरेषुamong the townspeople
पौरेषु:
Adhikaraṇa (Location/among)
TypeNoun
Rootपौर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), अपि-अर्थ (also)
and
:
Sambandha (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक (conjunction)
शृण्वत्सुwhile (they) were listening
शृण्वत्सु:
Adhikaraṇa (Locative absolute)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present active participle), पुल्लिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; सति-सप्तमी (locative absolute)
वाक्यम्speech/statement
वाक्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
एतत्this
एतत्:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम-विशेषण, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; 'वाक्यम्' इत्यस्य विशेषण
अभाषतhe spoke
अभाषत:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Rootभाष् (धातु)
Formलङ् (imperfect/past), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन

Narrator (contextual Purāṇic narrator within Setukhaṇḍa)

Type: kshetra

Scene: In the king’s court, the five boys’ account is repeated; the king orders the wealthy cattle-merchant Duṣpaṇya to be brought; citizens stand listening as the king begins to speak.

K
king
D
Duṣpaṇya
F
five boys
C
citizens
M
merchant (vaṇik)
C
cattle-wealth (paśu)

FAQs

Justice is to be pursued through truthful testimony and public accountability; wealth does not excuse wrongdoing.

No tīrtha is named in this verse; it is a royal-court episode within the Setukhaṇḍa narrative.

None.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App