Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 24

तच्छ्रुत्वा वचनं तत्र ब्रह्मा लोकपितामहः । प्रातप्यत तपो घोरं परमं दुष्करं महत्

tacchrutvā vacanaṃ tatra brahmā lokapitāmahaḥ | prātapyata tapo ghoraṃ paramaṃ duṣkaraṃ mahat

ครั้นสดับถ้อยคำนั้น พระพรหมผู้เป็นปิตามหะแห่งโลกทั้งหลายก็เริ่มบำเพ็ญตบะอันดุเดือด ณ ที่นั้นเอง—สูงสุด ยากยิ่ง และทรงพลังยิ่งใหญ่

tatthat
tat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘श्रुत्वा’ इत्यस्य कर्म
śrutvāhaving heard
śrutvā:
Kriya (Converb/पूर्वक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootśru (धातु) → śrutvā (क्त्वा)
Formअव्ययीभाव-रूप कृदन्त (gerund/क्त्वा), पूर्वकालिक क्रिया
vacanamthe statement/words
vacanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvacana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्म (श्रुत्वा)
tatrathere
tatra:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
brahmāBrahmā
brahmā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्ता
lokapitāmahaḥgrandfather of the worlds
lokapitāmahaḥ:
Karta (Apposition/कर्तृ-विशेषण)
TypeNoun
Rootloka + pitāmaha (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ब्रह्मणः उपाधिः
prātapyatapractised/underwent (austerity)
prātapyata:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Roottap (धातु)
Formलङ् (Imperfect/अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम् (तप्यते-रूपम्)
tapaḥausterity
tapaḥ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्म
ghoramterrible
ghoram:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootghora (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘tapaḥ’ इति विशेषणम्
paramamsupreme
paramam:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootparama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘tapaḥ’ इति विशेषणम्
duṣkaramhard to do
duṣkaram:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootduṣ-kara (प्रातिपदिक; उपसर्ग-समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘tapaḥ’ इति विशेषणम्
mahatgreat
mahat:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘tapaḥ’ इति विशेषणम्

Narrator (Purāṇic voice)

Scene: Brahmā seated in unwavering meditation atop the lotus, posture firm; the environment remains vast and empty, but a subtle aura grows around him, suggesting accumulating tapas-śakti.

B
Brahmā

FAQs

Great responsibilities require purification and steadiness; tapas is portrayed as the foundation of cosmic and personal order.

No site is specified in this verse; it remains within the Dharmāraṇya narrative frame.

Undertaking intense tapas (austerity) as a spiritual discipline.