Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 75

व्यास उवाच । इदमाख्यानकं सर्वं कथितं पांडुनंदन । यच्छ्रुत्वा गोसहस्रस्य फलं प्राप्नोति मानवः

vyāsa uvāca | idamākhyānakaṃ sarvaṃ kathitaṃ pāṃḍunaṃdana | yacchrutvā gosahasrasya phalaṃ prāpnoti mānavaḥ

พระวยาสตรัสว่า: “โอ้โอรสแห่งปาณฑุ ข้าพเจ้าได้กล่าวอาขยานอันศักดิ์สิทธิ์นี้ทั้งหมดแล้ว ผู้ใดสดับฟัง ย่อมได้บุญเท่ากับการถวายทานโคหนึ่งพันตัว”

व्यासःVyāsa
व्यासः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootव्यास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
इदम्this
इदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — सर्वनाम
आख्यानकम्narrative, story
आख्यानकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआख्यानक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
सर्वम्entire, all
सर्वम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifier of आख्यानकम्)
कथितम्told, narrated
कथितम्:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate to object/कर्मसमनाधिकरण)
TypeVerb
Root√कथ् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘कथितम्’ = ‘वर्णितम्’
पाण्डुनन्दनO son of Pāṇḍu
पाण्डुनन्दन:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपाण्डु (प्रातिपदिक) + नन्दन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुषः—‘पाण्डोः नन्दनः’
यत्which (that)
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन — सम्बन्धक-सर्वनाम; ‘यत्’ = ‘यम्/यद्’ (which)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Root√श्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formअव्ययभावे कृदन्त (Gerund/क्त्वान्त), ‘श्रुत्वा’ = ‘श्रवणं कृत्वा’
गो-सहस्रस्यof (a gift of) a thousand cows
गो-सहस्रस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक) + सहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; तत्पुरुषः—‘गवां सहस्रम्’ (a thousand cows)
फलम्fruit, merit
फलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्राप्नोतिattains
प्राप्नोति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-√आप् (धातु)
Formलट् (Present/वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
मानवःa man, person
मानवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Vyāsa

Tirtha: धर्मारण्य

Type: kshetra

Listener: पाण्डुनन्दन

Scene: व्यास मुनि उपसंहार करते हुए पाण्डुनन्दन (जनमेजय/पाण्डव-वंशी श्रोता) को कथा-फल बताते हैं; पास में ग्रन्थ/ताड़पत्र, यज्ञ-सभा या आश्रम का वातावरण।

V
Vyāsa
P
Pāṇḍu-nandana (a Pāṇḍava)
G
go-dāna (gift of cows)

FAQs

Devout listening to sacred māhātmya confers great merit, comparable to major acts of charity.

Dharmāraṇya and its kṣetra-glory, summarized as a complete ākhyāna whose hearing yields vast puṇya.

Śravaṇa of the narrative is prescribed; its fruit is said to equal go-sahasra-dāna (donation of a thousand cows).