Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 41

भूत उवाच । गोवत्समिति विख्यातं नराणां पुण्यदं परम् । अनेकजन्मपापघ्नं मार्कंडेयेन भाषितम्

bhūta uvāca | govatsamiti vikhyātaṃ narāṇāṃ puṇyadaṃ param | anekajanmapāpaghnaṃ mārkaṃḍeyena bhāṣitam

ภูตกล่าวว่า: “สิ่งนี้เลื่องชื่อว่า ‘โควัตสะ’ เป็นทานแห่งบุญอันสูงสุดแก่หมู่มนุษย์ ทำลายบาปที่สั่งสมมาหลายชาติ ดังที่มารกัณฑेयะได้กล่าวไว้”

भूतःBhūta (a being)
भूतः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; ‘said’
गोवत्सम्Govatsa (name/‘cow-calf’)
गोवत्सम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगोवत्स (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (गोः वत्सः)
इतिthus, called
इति:
Sambandha (Quotation marker/इत्यर्थ)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्यादि-उद्धरणसूचक (quotative particle)
विख्यातम्well-known
विख्यातम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि + ख्या (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त, नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘renowned/known’
नराणाम्of men
नराणाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्
पुण्यदम्bestowing merit
पुण्यदम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य + द (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; उपपद-तत्पुरुषः: पुण्यं ददाति इति
परम्supreme
परम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘supreme’
अनेकजन्मपापघ्नम्destroyer of sins of many births
अनेकजन्मपापघ्नम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनेक + जन्म + पाप + घ्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुपद-तत्पुरुषः: अनेकजन्मसु पापानि हन्ति इति
मार्कण्डेयेनby Mārkaṇḍeya
मार्कण्डेयेन:
Karana (Agent-instrument in passive/कर्तृकरण)
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्
भाषितम्spoken
भाषितम्:
Kriya (Predicate participle/क्रियाविशेष)
TypeVerb
Rootभाष् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त, नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मणि: ‘spoken’

Bhūta

Tirtha: Govatsa

Type: kshetra

Scene: Bhūta, as narrator, proclaims Govatsa’s fame and its power to destroy sins of many births, citing Mārkaṇḍeya’s declaration; a didactic scene of transmission of sacred authority.

B
Bhūta
G
Govatsa
M
Mārkaṇḍeya

FAQs

A tīrtha’s sanctity is framed as multi-generational purification—capable of burning karmic residue from many births.

Govatsa tīrtha is explicitly named and praised as supremely merit-giving.

No specific rite is prescribed here; the verse authenticates the tīrtha’s power through Mārkaṇḍeya’s testimony.