Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 38

Rishi: Traditional attribution: Vājasaneyin transmission (school lineage; often left unspecified for such Yajus-formulas).
Devata: Agni (as lustre/várchas).
Chandas: Mixed/ritual prose-yajus with embedded Ṛg-phrasing; not strictly metrical throughout.

अग्ने॒ पव॑स्व॒ स्वपा॑ अ॒स्मे वर्च॑ः सु॒वीर्य॑म् । दध॑द्र॒यिं मयि॒ पोष॑म् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽस्य॒ग्नये॑ त्वा॒ वर्च॑स ए॒ष ते॒ योनि॑र॒ग्नये॑ त्वा॒ वर्च॑से । अग्ने॑ वर्चस्वि॒न्वर्च॑स्वाँ॒स्त्वं दे॒वेष्वसि॒ वर्च॑स्वान॒हं म॑नु॒ष्ये॑षु भूयासम्

agné pavásva svápā asmé várcaḥ suvī́ryam | dádhad rayím máyí póṣam | upayā́magṛhīto ’sy agnáye tvā várcasa eṣá te yóniḥ agnáye tvā várcase | agne várcasvin várcasvā́ṁs tvaṁ devéṣv asi várcasvān aháṁ manuṣyéṣu bhūyāsam

ข้าแต่อัคนี จงชำระตนให้บริสุทธิ์เถิด ผู้มีฝีมืออันงาม; จงตั้งไว้ในพวกเราซึ่งรัศมีและพลังกล้าหาญอันประเสริฐ ทั้งประทานทรัพย์และความงอกงามแห่งการเกื้อหนุน (โปษะ, poṣa) แก่ข้าพเจ้า. ท่านถูกหยิบรับด้วย “อุปายามะ” (Upayāma) เพื่ออัคนี เพื่อรัศมี; นี้คือครรภ์/ที่กำเนิดของท่าน (โยนิ, yoni) เพื่ออัคนี เพื่อรัศมี. ข้าแต่อัคนี ผู้รุ่งเรือง ผู้เปี่ยมด้วยความรุ่งเรือง ท่านรุ่งเรืองในหมู่เทพ; ขอให้ข้าพเจ้ารุ่งเรืองในหมู่มนุษย์เถิด.

अग्ने । पवस्व । सु-अपाः । अस्मे इति । वर्चः । सु-वीर्यम् । दधत् । रयिम् । मयि । पोषम् । उप-याम-गृहीतः । असि । अग्नये । त्वा । वर्चसे । एषः । ते । योनिः । अग्नये । त्वा । वर्चसे । अग्ने । वर्चस्विन् । वर्चस्वान् । त्वम् । देवेषु । असि । वर्चस्वान् । अहम् । मनुष्येषु । भूयासम्

अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
पवस्वpurify (yourself), flow pure
पवस्व:
क्रिया
TypeVerb
Root√पू (पवते) / √पु (to purify)
स्वपाःgood-worker, of good deeds
स्वपाः:
विशेषण (कर्तृ-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootस्वपा (प्रातिपदिक; ‘सु-अपस्’/‘स्व-अपस्’ = good in work)
अस्मेfor us
अस्मे:
सम्प्रदान/अधिकरण (अर्थानुसार)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
वर्चःsplendour, radiance
वर्चः:
कर्म
TypeNoun
Rootवर्चस् (प्रातिपदिक)
सुवीर्यम्good heroism, vigour
सुवीर्यम्:
कर्म (वर्चः-सह समुच्चित)
TypeNoun
Rootसुवीर्य (प्रातिपदिक)
दधत्placing, bestowing
दधत्:
कर्तृ (क्रियाविशेषणात्मक)
TypeVerb (participle)
Root√धा (दधाति)
रयिम्wealth
रयिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरयि (प्रातिपदिक)
मयिin me
मयि:
अधिकरण
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
पोषम्nourishment, prosperity
पोषम्:
कर्म (रयि-सह)
TypeNoun
Rootपोष (प्रातिपदिक)
उपयामगृहीतःtaken with the upayāma-formula (ritually received)
उपयामगृहीतः:
विशेषण (अर्घ्य/द्रव्यस्य)
TypeAdjective (ritual technical)
Rootउप-याम-गृहीत (प्रातिपदिक; √ग्रह ‘to take’ + उपयाम)
असिyou are
असि:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (to be)
अग्नयेfor Agni
अग्नये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
वर्चसेfor splendour
वर्चसे:
सम्प्रदान (प्रयोजन)
TypeNoun
Rootवर्चस् (प्रातिपदिक)
एषःthis
एषः:
कर्तृ/उद्देश्य (निर्देश)
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम)
तेyour
ते:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
योनिःwomb, seat, source
योनिः:
कर्तृ/प्राधान्य (सम्बन्धवाक्ये)
TypeNoun
Rootयोनि (प्रातिपदिक)
अग्नयेfor Agni
अग्नये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
वर्चसेfor splendour
वर्चसे:
सम्प्रदान (प्रयोजन)
TypeNoun
Rootवर्चस् (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
वर्चस्विन्O splendid one
वर्चस्विन्:
सम्बोधन-विशेषण
TypeAdjective
Rootवर्चस्विन् (प्रातिपदिक)
वर्चस्वान्splendid
वर्चस्वान्:
कर्तृ (त्वम्-विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर्चस्वन्त् (प्रातिपदिक)
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
देवेषुamong the gods
देवेषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (to be)
वर्चस्वान्splendid
वर्चस्वान्:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootवर्चस्वन्त् (प्रातिपदिक)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
मनुष्येषुamong humans
मनुष्येषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootमनुष्य (प्रातिपदिक)
भूयासम्may I become
भूयासम्:
क्रिया
TypeVerb
Root√भू (to be)
A
Agni