Sukta 1
Sukta 9.1
Madhucchandas (traditionally, Soma Pavamāna seer-line; attribution varies by Anukramaṇī traditions)
Soma Pavamāna (Soma in the act of purification/flowing); with Indra as recipient
Gāyatrī (3 pādas × 8 syllables)
บทสวดเปิดของคัมภีร์โสมปวามานะนี้อัญเชิญโสมะเมื่อถูกคั้นและกรอง ขอให้ท่านไหลเป็นธารอันหวานยิ่งและเร้าใจยิ่ง เพื่อให้อินทราดื่ม โศลกทั้งหลายพรรณนาการชำระของโสมะผ่านตะแกรงกรอง การทำให้ใสจนเป็นพลังสว่างไสว และผลคือพลังชัยชนะของอินทราที่พุ่งขึ้น ทำลายอุปสรรค (วฤตระ) และนำความอุดมสมบูรณ์มาให้
Mantras
Mantra 1
स्वादिष्ठया मदिष्ठया पवस्व सोम धारया । इन्द्राय पातवे सुतः ॥
โอ โสมะ จงไหลออกมาโดยการชำระให้บริสุทธิ์ เป็นธาราที่หวานที่สุดและทำให้เคลิบเคลิ้มที่สุด; ผู้ถูกคั้นแล้ว จงไหลเพื่อให้อินทระได้ดื่ม
Mantra 2
रक्षोहा विश्वचर्षणिरभि योनिमयोहतम् । द्रुणा सधस्थमासदत् ॥
ผู้สังหารรากษัส ผู้เป็นของชนทั้งปวง เขาเข้าประทับนั่งบนครรภ์—มั่นคงดุจถูกตอกลงในเหล็ก—ตั้งมั่นบนฐานร่วมอันมั่นคง
Mantra 3
वरिवोधातमो भव मंहिष्ठो वृत्रहन्तमः । पर्षि राधो मघोनाम् ॥
ขอท่านจงเป็นผู้สถาปนาพื้นที่กว้างใหญ่ (varivas) อันประเสริฐที่สุดเพื่อเรา เป็นผู้เอื้อเฟื้อที่สุด และเป็นผู้พิฆาตผู้กีดขวาง วฤตระ (Vṛtrahan) อันทรงฤทธิ์ที่สุด ขอจงพาเราข้ามพ้นไปพร้อมทรัพย์และพรของผู้ให้ (maghavan) ทั้งหลาย
Mantra 4
अभ्यर्ष महानां देवानां वीतिमन्धसा । अभि वाजमुत श्रवः ॥
ด้วยความรื่นรมย์ที่คั้นแล้ว (andhas) ขอจงไหลมุ่งสู่พิธีเลี้ยงรับของเหล่าเทพผู้ยิ่งใหญ่ (vīti) และจงไหลสู่ vāja—ความอุดมแห่งพลัง และสู่ śravas—เกียรติยศอันสว่างไสว
Mantra 5
त्वामच्छा चरामसि तदिदर्थं दिवेदिवे । इन्दो त्वे न आशसः ॥
เพื่อจุดหมายนี้เอง เราจึงไปหาท่านครั้งแล้วครั้งเล่า วันแล้ววันเล่า โอ อินทุ (Indu) ความหวังของเราทั้งหลายอยู่ในท่าน
Mantra 6
पुनाति ते परिस्रुतं सोमं सूर्यस्य दुहिता । वारेण शश्वता तना ॥
ธิดาแห่งสุริยะชำระโสมะของท่านที่ไหลเวียนรอบไป—ด้วยตะแกรงกรองแห่งน้ำอันนิรันดร์ซึ่งเป็นตัวตนของนางเอง: พลังอันสว่างไสวและจำแนกได้ กรองความปีติให้เป็นสัจจะอันใสกระจ่าง
Mantra 7
तमीमण्वीः समर्य आ गृभ्णन्ति योषणो दश । स्वसारः पार्ये दिवि ॥
เหล่านางผู้เคลื่อนไหวอย่างละเอียดอ่อนจับเขาไว้และดึงเข้ามา ในการเคลื่อนไหวร่วมกัน—พี่น้องหญิงสิบองค์ ณ สวรรค์อันไกลโพ้น
Mantra 8
तमीं हिन्वन्त्यग्रुवो धमन्ति बाकुरं दृतिम् । त्रिधातु वारणं मधु ॥
เหล่าผู้ไม่รู้เหน็ดเหนื่อยเร่งเร้าเขา; นางทั้งหลายเป่าถุงหนังที่บรรจุแก่นสาร—น้ำผึ้งที่ได้รับการพิทักษ์ด้วยระเบียบสามชั้น
Mantra 9
अभीममघ्न्या उत श्रीणन्ति धेनवः शिशुम् । सोममिन्द्राय पातवे ॥
รอบเขา เหล่าโคผู้ไม่อาจทำร้ายได้—สายธารน้ำนมผู้หล่อเลี้ยง—ผสมและเพิ่มพูนกุมารนี้ คือโสมะ (Soma) เพื่อให้อินทระ (Indra) ได้ดื่ม
Mantra 10
अस्येदिन्द्रो मदेष्वा विश्वा वृत्राणि जिघ्नते । शूरो मघा च मंहते ॥
ด้วยความปีติอันเมามายแห่งโสมะนี้ อินทระย่อมทุบทำลายวฤตระ (Vṛtra) และอุปสรรคทั้งปวง; วีรบุรุษเพิ่มพูนฤทธิ์เดช และเพิ่มพูนทานกับความอุดมสมบูรณ์
Inside Sukta 1
How it unfolds
- Where it opens
A direct imperative: Soma is urged to flow in the sweetest, most exhilarating stream for Indra to drink (RV 9.1.1).
- Development
Purification imagery intensifies—Soma’s movement, straining, and brightening are linked to cosmic agencies, including the ‘Daughter of the Sun’ as a purifying, discriminating power (RV 9.1.6).
- Climax
The purified Soma becomes the decisive force behind Indra’s conquest: in soma-ecstasy Indra strikes down all obstructions (vṛtrāṇi) (RV 9.1.10).
- Where it settles
The hymn settles in the assurance that clarified delight, rightly offered, yields strength and bounty—victory and generosity increasing together in the sacrificer’s world.
The deity: Soma Pavamāna
- In the VedaSoma is the pressed plant-juice made divine: as Pavamāna he is ‘self-purifying/flowing clear,’ rushing through the fleece-filter, becoming bright, sweet, and intoxicating, fit for the gods—especially Indra.
- Cosmic functionHe mediates between earth and heaven as a consecrated essence: purified delight that empowers divine action, strengthens Indra for the victory over obstructive forces, and sustains ṛta through sacrificial circulation.
- Inner significanceThe hymn presents purification as an inner yoga of clarity: raw impulse and delight are strained through discriminative light (‘sun’s daughter’ imagery), yielding a refined force that energizes will (Indra) to overcome inner resistances and expand luminous capacity.
The seer
- MadhucchandasVāsiṣṭha (traditionally connected with the Vasiṣṭha line; Anukramaṇī attributions vary for Pavamāna hymns) · A prominent early seer associated with foundational Rigvedic utterance and with the Soma-Pavamāna visionary stream; remembered for hymns that set a template for praise-and-invocation (stuti–āhvāna).
Famous verses
svādiṣṭhayā madiṣṭhayā pavasva soma
sūryasya duhitā punāti
viśvā vṛtrāṇi jighnate
Attributes of the deity
- pavamāna (purifying/flowing)
- svādiṣṭha (most sweet)
- madiṣṭha (most exhilarating)
- pressed (suta) and offered
- clarifying/brightening through filtration
- power-giving to Indra
- obstacle-breaking efficacy via Indra’s soma-ecstasy
Also by this seer
- Traditionally linked with RV 1.1 (Agni hymn) in some recensional/Anukramaṇī traditions
- Associated in tradition with early gāyatrī-style invocations and the opening tone of ritual praise
The rite, step by step
- Press Soma (savana) to express the juice (suta).
- Mix/prepare with water and guide it toward the straining apparatus.
- Strain through the fleece/filter (pavitra) so it ‘flows clear’ (pavamāna).
- Collect the clarified Soma in vessels; recite/chant Pavamāna verses over the flowing stream.
- Make libations/offerings to Indra (and allied deities as appropriate) and distribute the remainder according to rite.
Offerings
- Clarified Soma juice (pavamāna)
- Water used in mixing/straining
- Optional adjuncts per ritual tradition (e.g., milk/curds) accompanying Soma preparation
Frequently Asked Questions
It means Soma “as he is being purified/flowing clear” through the filter after pressing. The hymn praises this clarified Soma while it streams and becomes fit to offer.
Indra is the main drinker of Soma in many rites. The hymn says Soma’s purified exhilaration strengthens Indra, enabling him to overcome obstacles (vṛtra) and support prosperity.
It is a poetic image for a luminous purifying agency—often understood as the bright, discriminating power associated with the filtering/clarifying process (and sometimes linked with dawn-like radiance). It expresses how Soma is refined into clear, truthful potency.
Ask anything about Sukta 1 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
