Rig Veda 8.40.2: Mandala 8, Sukta 40, Mantra 2

Sukta 8.40

Rishi: Nabhāka (traditional for this hymn)

Devata: Indra (within an Indrāgnī hymn-frame; this verse foregrounds Indra)

Chandas: Jagatī (probable; needs metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

नहि वां वव्रयामहेऽथेन्द्रमिद्यजामहे शविष्ठं नृणां नरम् । स नः कदा चिदर्वता गमदा वाजसातये गमदा मेधसातये नभन्तामन्यके समे ॥

Transliteration

náhi vā́ṃ vavráyāmahe ’théndram íd yajāmahe śáviṣṭhaṃ nṛṇā́ṃ náram | sá naḥ kadā́ cíd árvatā gámadā́ vā́ja-sātaye gámadā́ médha-sātaye nábhantām anyaké samé ||

Translation

เรามิได้ปรารถนาจะกีดกันท่านทั้งหลายออกไป ตรงกันข้าม เราบูชาอินทระ (Indra) เพียงผู้เดียว—ผู้ทรงพลังที่สุดในหมู่มนุษย์ วีรบุรุษแห่งชนทั้งปวง ขอให้พระองค์สักคราวหนึ่ง เสด็จมาหาเราพร้อมอาชา เพื่อชัยชนะแห่ง vāja—ความเต็มเปี่ยมแห่งพลัง และเพื่อชัยชนะแห่ง medhā—ปัญญาอันสว่างไสว ขอให้ผู้อื่นถูกขับไล่ออกไปจากลานประลองเดียวกันนี้.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• नहि: surely not / indeed not
• नहि: —
• Type: Indeclinable
• Root: नहि (न + हि)

• वाम्: you two (acc./gen.)
• वाम्: कर्म (यजामहे/वव्रयामहे इत्यस्य) / सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• वव्रयामहे: we have chosen (for ourselves)
• वव्रयामहे: कर्तृ (वयम्)
• Type: Verb
• Root: √वृ (वृणोति/वृणुते) ‘वरणे/वृणुते’

• अथ: then / and then
• अथ: —
• Type: Indeclinable
• Root: अथ

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: कर्म (यजामहे)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र

• इत्: indeed / just
• इत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: इत् (इद्)

• यजामहे: we worship / we sacrifice to
• यजामहे: कर्तृ (वयम्)
• Type: Verb
• Root: √यज्

• शविष्ठम्: the most mighty
• शविष्ठम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: शविष्ठ (शवस्-तमप्)

• नृणाम्: of men
• नृणाम्: सम्बन्ध (नरम् इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: नृ

• नरम्: the man/hero
• नरम्: कर्म (यजामहे)
• Type: Noun
• Root: नर

• सः: he
• सः: कर्तृ (गमदाति)
• Type: Pronoun
• Root: तद्

• नः: to us / for us
• नः: सम्प्रदान (आगमनस्य) / सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• कदा: when
• कदा: अधिकरण (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: कदा

• चित्: even / ever
• चित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: चित्

• अर्वता: with a steed / by (his) horse
• अर्वता: करण
• Type: Noun
• Root: अर्वत्

• गमदात्: may he come
• गमदात्: कर्तृ (सः)
• Type: Verb
• Root: √गम्

• वाजसातये: for winning prizes/strength
• वाजसातये: सम्प्रदान (उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: वाजसाति

• गमदात्: may he come
• गमदात्: कर्तृ (सः)
• Type: Verb
• Root: √गम्

• मेधसातये: for winning wisdom/skill
• मेधसातये: सम्प्रदान (उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: मेधसाति

• नभन्ताम्: let them burst forth / let them spring up
• नभन्ताम्: कर्तृ (ते/अन्ये)
• Type: Verb
• Root: √नभ्

• अन्यके: in another (assembly) / among others
• अन्यके: अधिकरण (समे इत्यस्य) / विशेषण
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: अन्यक

• समे: in the gathering/assembly
• समे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: सम