Sukta 55
Sukta 6.55
Bharadvāja (Bārhaspatya) tradition (Mandala 6 attribution)
Triṣṭubh (probable; confirm in critical edition)
บทสวดสั้นนี้ยกย่องปูษันเป็นผู้นำทางและผู้พิทักษ์การดำเนินไปตามฤตะ (ṛta) ถูกอัญเชิญให้ “เสด็จมา” และให้เป็นสารถีผู้พาผู้บูชาเดินทางอย่างปลอดภัย ผสานภาพการเดินทางและการเทียมรถ—ปูษันผู้มีแพะเป็นสัตว์ลาก—เข้ากับคำวอนที่ลึกซึ้งกว่า คือขอให้ปลดปล่อยจากพันธนาการ/ข้อจำกัด และประทานการชี้นำอันรุ่งเรืองสว่างไสวเพื่อความเจริญในหนทางแห่งชีวิต
Mantras
Mantra 1
एहि वां विमुचो नपादाघृणे सं सचावहै । रथीॠतस्य नो भव ॥
จงมาหาเราเถิด โอผู้รุ่งเรือง บุตรแห่งการปลดปล่อย (Napat) ขอให้เราสมานสหายร่วมกับท่าน และขอให้ท่านเป็นสารถีแห่ง ṛta (ระเบียบอันเที่ยงธรรม/สัจจะจักรวาล) แก่เรา นำทางการก้าวไปของเรา
Mantra 2
रथीतमं कपर्दिनमीशानं राधसो महः । रायः सखायमीमहे ॥
เราวอนขอเป็นสหายต่อสารถีผู้ยอดยิ่ง—ผู้ทรงพลังแห่งมวยผมถัก ผู้เป็นเจ้าแห่งทานอันไพศาล (rādhas) ผู้ครอบครองความอุดมใหญ่หลวง; ขอให้ท่านเป็นสหายแห่งทรัพย์ภายในของเรา
Mantra 3
रायो धारास्याघृणे वसो राशिरजाश्व । धीवतोधीवतः सखा ॥
โอผู้รุ่งเรือง ท่านคือธาราแห่งทรัพย์ภายใน คือกองสุมแห่งที่พำนักอันดีงาม; โอ อชาศวะ (Ajāśva) ท่านคือสหายของผู้ครุ่นคิดผู้เพียรพยายามไม่หยุดยั้ง
Mantra 4
पूषणं न्वजाश्वमुप स्तोषाम वाजिनम् । स्वसुर्यो जार उच्यते ॥
บัดนี้เราขอสรรเสริญปูษัน (Pūṣan) อชาศวะ (Ajāśva) ผู้บันดาลความอุดมแห่งพลัง ผู้เป็นวาชินผู้ทรงกำลัง; เขาถูกขานนามว่า “คนรักของพี่สาวผู้เรืองรอง” ผู้แนบแน่นกับอรุณรุ่งอันสว่างไสวภายใน.
Mantra 5
मातुर्दिधिषुमब्रवं स्वसुर्जारः शृणोतु नः । भ्रातेन्द्रस्य सखा मम ॥
ข้าพเจ้าได้กล่าวถ้อยคำนี้ต่อที่พึ่งอันใกล้ชิดของมารดาแล้ว; ขอให้ “ผู้เป็นที่รักของพี่สาว” จงสดับเรา—ผู้เป็นพี่น้องของอินทรา (Indra) และเป็นสหายของข้าพเจ้า. ขอให้ท่านรับเสียงเรียกของเราไว้ภายใน.
Mantra 6
आजासः पूषणं रथे निशृम्भास्ते जनश्रियम् । देवं वहन्तु बिभ्रतः ॥
ขอให้ฝูงแพะ (ajāsaḥ) ผู้เทียมแอกอย่างดี จงอัญเชิญปูษัน (Pūṣan) ขึ้นสู่รถศึก—ปูษันผู้เป็นศรีแห่งชนทั้งหลาย; ขอให้พวกมันแบกพาเทพนั้นไป โดยประคองไว้ท่ามกลางการเคลื่อนไหว.
Frequently Asked Questions
The hymn resolves into praise of Pūṣan. While the opening uses a dual-address style, later verses explicitly name Pūṣan and use his characteristic imagery (like the goat-drawn chariot).
It means the deity is asked to lead the worshipper’s movement according to ṛta—truth, right order, and the straight path—so actions and journeys reach a good end without going astray.
Goats are Pūṣan’s traditional draft animals in Vedic imagery. They symbolize practical, steady conveyance and the safe carrying of divine guidance into real-world travel and daily life.
Ask anything about Sukta 55 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
