Rig Veda 10.120.2: Mandala 10, Sukta 120, Mantra 2

Sukta 10.120

Rishi: Uncertain (see RV 10.120).

Devata: Indra-like conquering power (ugra/ojas).

Chandas: Tr̥ṣṭubh (probable; requires verification).

Samhita Patha (Devanagari)

वावृधानः शवसा भूर्योजाः शत्रुर्दासाय भियसं दधाति । अव्यनच्च व्यनच्च सस्नि सं ते नवन्त प्रभृता मदेषु ॥

Transliteration

vāvṛdhānó śávasā bhū́ry-ojāḥ śátrur dāsā́ya bhiyásaṃ dadhāti | ávy-anac ca vy-anac ca sásni sáṃ te navanta prá-bhṛtā mádeṣu ||

Translation

เขาเจริญด้วยเดชกำลัง มีอำนาจอันมากมาย; วางความหวาดหวั่นลงบนดาสะผู้เป็นศัตรู. ทั้งสิ่งที่ไม่ค้อมก็ให้ค้อม ทั้งสิ่งที่ค้อมแล้วก็ให้ค้อมยิ่ง; ในความปีติอันสืบต่อพาไป เหล่าผู้เมามันย่อมก้มลงต่อท่านในห้วงเริงร่า.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• वा॒वृ॒धा॒नः: having grown/strengthened
• वा॒वृ॒धा॒नः: Kartā (कर्ता)
• Type: Adjective/Participle
• Root: √वृध् (वर्धते) → क्तान (वावृधान-)

• शव॑सा: by/with might
• शव॑सा: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: शवस्-

• भूर्यो॑जाः: of abundant strength
• भूर्यो॑जाः: Kartā (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: भूरि- + ओजस्- (बहुव्रीहिः: भूर्योजस्-)

• शत्रुः: the enemy
• शत्रुः: Kartā (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शत्रु-

• दासाय: for the Dāsa
• दासाय: Sampradāna (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: दास-

• भियसम्: fear, terror
• भियसम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: भियस्-

• दधाति: places, puts
• दधाति: —
• Type: Verb
• Root: √धा (दधाति)

• अव्यनत्: he swerved/turned aside
• अव्यनत्: —
• Type: Verb
• Root: √व्यन्/वन् (विनक्ति/व्यनक्ति; ‘to bend/turn/veer’—Vedic)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च

• व्यनत्: he turned/veered
• व्यनत्: —
• Type: Verb
• Root: √व्यन्/वन् (Vedic)

• सस्नि: the stream/flow (of water)
• सस्नि: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सस्नि- (प्रातिपदिकम्; ‘stream/flowing water’ in Vedic usage)

• सम्: together, completely
• सम्: —
• Type: Preverb/Indeclinable
• Root: सम्

• ते: of you/your
• ते: Adhikaraṇa/Relation (सम्बन्ध)
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (युष्मद्) → ते

• नवन्त: they praised/celebrated
• नवन्त: —
• Type: Verb
• Root: √नु/नव् (नवते; ‘to praise/celebrate’—Vedic)

• प्रभृताः: brought forth, offered
• प्रभृताः: Kartā (कर्ता)
• Type: Adjective/Participle
• Root: √भृ + प्र (प्र-भृत) → क्त (प्रभृत-)

• मदेषु: in the exhilarations/raptures (of soma)
• मदेषु: Adhikaraṇa (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मद-