Rig Veda Sukta 154
Mandala 1Sukta 1546 Mantras

Sukta 154

Sukta 1.154

Rishi

Dīrghatamas Āucathya (traditional for RV 1.154)

Devata

Viṣṇu

Chandas

Triṣṭubh

บทสวดนี้ประกาศ “ก้าวย่างอันกว้างไกล” อันวีรกรรมของวิษณุ ซึ่งด้วยก้าวนั้นพระองค์ทรงวัดแบ่งปริมณฑลแห่งแผ่นดิน สถาปนาสถานอันสูงสุดให้มั่นคง และทรงค้ำจุนฟ้าและดินเป็นรากฐานสามประการ บทสวดลงท้ายด้วยนิมิตแห่ง “ย่างก้าวสูงสุด” (paramaṃ padam) ของวิษณุ—ที่พำนักอันรุ่งเรืองซึ่งผู้คนแสวงหา ที่ซึ่ง “โค” อันสว่างไสว (รัศมี/ญาณทัศนะ) เคลื่อนไหวไม่รู้เหน็ดเหนื่อย เชื้อเชิญผู้บูชาให้มุ่งสู่แสงสูงสุดนั้น

Mantras

Mantra 1

विष्णोर्नु कं वीर्याणि प्र वोचं यः पार्थिवानि विममे रजांसि । यो अस्कभायदुत्तरं सधस्थं विचक्रमाणस्त्रेधोरुगायः ॥

บัดนี้ข้าพเจ้าขอกล่าวประกาศวีรานุภาพของวิษณุ: ผู้ทรงวัดแบ่งแดนดินทั้งหลาย ผู้ทรงค้ำจุนฐานอันสูงยิ่ง. ผู้เป็นที่สรรเสริญกว้างไกลนั้นก้าวย่างออกไป และสถาปนาการก้าวสามชั้นแห่งโลกทั้งปวง.

Mantra 2

प्र तद्विष्णुः स्तवते वीर्येण मृगो न भीमः कुचरो गिरिष्ठाः । यस्योरुषु त्रिषु विक्रमणेष्वधिक्षियन्ति भुवनानि विश्वा ॥

ฉะนั้น วิษณุ (Viṣṇu) จึงได้รับการสรรเสริญด้วยเดชานุภาพของท่าน—ดุจสัตว์ป่าผู้เกรียงไกรน่าครั่นคร้าม ผู้เที่ยวไปและสถิตบนยอดเขาสูง ในสามย่างก้าวอันกว้างใหญ่ของท่าน โลกทั้งปวงย่อมตั้งถิ่นฐานอยู่

Mantra 3

प्र विष्णवे शूषमेतु मन्म गिरिक्षित उरुगायाय वृष्णे । य इदं दीर्घं प्रयतं सधस्थमेको विममे त्रिभिरित्पदेभिः ॥

ขอให้ความดำริของเราพุ่งไปสู่วิษณุ (Viṣṇu) ด้วยพลัง—ผู้สถิตบนยอดเขา ผู้มีเกียรติยศแผ่กว้าง ผู้ทรงพละกำลัง—ผู้เดียวที่วัดที่ประทับอันยืดยาวนี้ด้วยเพียงสามย่างก้าว

Mantra 4

यस्य त्री पूर्णा मधुना पदान्यक्षीयमाणा स्वधया मदन्ति । य उ त्रिधातु पृथिवीमुत द्यामेको दाधार भुवनानि विश्वा ॥

สามย่างก้าวของท่านเต็มด้วยน้ำผึ้ง ไม่รู้สิ้น และยินดีด้วยสวธา (svadhā) คือกฎอันเป็นของตนเอง ท่านผู้เดียวทรงค้ำจุนแผ่นดินและฟ้าเป็นรากฐานสามชั้น และทรงแบกรับโลกทั้งปวงไว้

Mantra 5

तदस्य प्रियमभि पाथो अश्यां नरो यत्र देवयवो मदन्ति । उरुक्रमस्य स हि बन्धुरित्था विष्णोः पदे परमे मध्व उत्सः ॥

ขอให้เราบรรลุถึงหนทางอันเป็นที่รักของท่าน—ที่ซึ่งผู้แสวงหาเทพยดายินดีรื่นเริง. เพราะนี่แลคือสายสัมพันธ์อันแท้จริงของผู้ก้าวกว้าง (อุรุกฺรมะ): ณ ก้าวสูงสุดของวิษณุ (Viṣṇu) มีบ่อน้ำพุแห่งความปีติหวานดุจน้ำผึ้ง.

Mantra 6

ता वां वास्तून्युश्मसि गमध्यै यत्र गावो भूरिशृङ्गा अयासः । अत्राह तदुरुगायस्य वृष्णः परमं पदमव भाति भूरि ॥

เราปรารถนาจะไปถึงที่พำนักของท่านทั้งสอง—ที่ซึ่งโคผู้มีเขามาก (รัศมีแห่งญาณอันสว่าง) เคลื่อนไปโดยไม่อ่อนล้า. ณ ที่นั้นเอง ก้าวสูงสุดของพฤษภผู้เป็นที่สรรเสริญกว้างไกล—ผู้ก้าวกว้าง ผู้ไพศาล—ส่องประกายด้วยแสงอันอุดมยิ่ง.

Frequently Asked Questions

It praises Viṣṇu as the wide-strider who measures and orders the worlds through his three strides, and it points to his highest, radiant “supreme step” (paramaṃ padam).

They describe Viṣṇu establishing the threefold cosmic order—often understood as earth, midspace, and heaven—and also symbolize an ascent to a highest station of light and truth.

“Paramaṃ padam” means Viṣṇu’s supreme step or highest place. The hymn treats it as a shining, sought-after realm—an image of the ultimate luminous goal for seers and worshippers.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App