Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

वज्रदंष्ट्रवधः — The Slaying of Vajradaṃṣṭra

Angada’s Duel

वानराश्चापिरक्षस्सुगिरवृक्षान्महाशिलाः ।प्रवीराःपातयामासुर्मत्तमातङ्गसन्निभाः ।।6.54.6।।

vānarāś cāpi rakṣaḥsu giri-vṛkṣān mahā-śilāḥ |

pravīrāḥ pātayāmāsur matta-mātaṅga-sannibhāḥ ||6.54.6||

ฝ่ายยอดนักรบวานรทั้งหลาย ผู้ดุจช้างพลายกำลังตกมันด้วยความเดือดดาล ก็โปรยปรายใส่รากษสด้วยต้นไม้ ก้อนศิลาแห่งภูผา และหินมหึมา

वानराःVanaras
वानराः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootवानर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
and
:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
सम्बन्ध (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle: also/even)
रक्षःसुamong/at the Rakshasas
रक्षःसु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Target-location)
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
गिरिवृक्षान्mountains and trees
गिरिवृक्षान्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootगिरि + वृक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (गिरयः च वृक्षाः च)
महाशिलाःhuge rocks
महाशिलाः:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootमहा + शिला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारयः (महती शिला)
प्रवीराःheroes
प्रवीराः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootप्रवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेष्य-भावे (as apposition to वानराः)
पातयामासुःthey hurled / made fall
पातयामासुः:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootपत् (धातु)
Formणिच्-प्रेरण (causative) धातु: पत्; लङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
मत्तमातङ्गसन्निभाःlike rutting elephants
मत्तमातङ्गसन्निभाः:
कर्तृविशेषण (Adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootमत्त + मातङ्ग + सन्निभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; उपमान-तत्पुरुषः (मत्तमातङ्गवत् सन्निभाः = resembling rutting elephants)

Deluded with fear, the Rakshasas seeing Vajradamshtra killed by monkeys, panic stricken, heads bent in shame, faces woebegone fled to Lanka.

V
Vānaras
R
Rākṣasas

FAQs

Dharma in wartime includes resolute resistance against oppressive force; the vānara response shows determined protection of their righteous objective.

The vānara warriors counterattack powerfully, using natural weapons—trees and rocks—against the rākṣasas.

Vīrya (valor/strength) joined with commitment to the cause.