Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

सुवेलारोहणम्

The Ascent of Suvela and the First Full View of Laṅkā

पृष्ठतोलक्ष्मणश्चैवमन्वगच्छत्समाहितः ।सशरंचापमुद्यम्यसुमहद्विक्रमेरतः ।।।।अन्वारोहत्सुग्रीवस्सामात्यस्सविभीषणः ।

pṛṣṭhato lakṣmaṇaś caiva manvagacchat samāhitaḥ | saśaraṃ cāpam udyamya sumahad-vikrame rataḥ || anvārohat sugrīvaḥ sāmātyaḥ sa-vibhīṣaṇaḥ ||

เบื้องหลังนั้น พระลักษมณ์ผู้สำรวมก็ตามเสด็จมา ชูคันศรพร้อมลูกศร มุ่งหมายวีรกรรมอันยิ่งใหญ่; สุครีวะก็ไต่ตามขึ้นไป พร้อมอำมาตย์ทั้งหลายและวิภีษณะ

पृष्ठतःfrom behind
पृष्ठतः:
देशाधिकरण (deśādhikaraṇa / locative sense)
TypeIndeclinable
Rootपृष्ठतः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: from behind)
लक्ष्मणःLakshmana
लक्ष्मणः:
कर्ता (kartā / subject)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; masculine nominative singular
and
:
समुच्चय (samuccaya / coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction)
एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
अन्वगच्छत्followed
अन्वगच्छत्:
क्रिया (kriyā / main verb)
TypeVerb
Rootअनु + गम् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; imperfect, 3rd person singular
समाहितःcomposed, attentive
समाहितः:
कर्ता-विशेषण (kartṛ-viśeṣaṇa / subject qualifier)
TypeAdjective
Rootसम् + आ + धा (धातु)
Formक्त-प्रत्यय (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; masculine nominative singular; ‘collected/attentive’
सशरम्with arrows
सशरम्:
कर्म-विशेषण (karma-viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootस + शर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सहिताः शराः यस्य); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; neuter accusative singular (qualifying चापम्)
चापम्bow
चापम्:
कर्म (karma / object)
TypeNoun
Rootचाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; neuter accusative singular
उद्यम्यhaving raised
उद्यम्य:
पूर्वकाल (prior action)
TypeVerb
Rootउद् + यम् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्यय; having lifted/held up
सुमहत्very great
सुमहत्:
विशेषण (viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootसु + महत् (प्रातिपदिक)
Formउपपद-तत्पुरुष (सु-उपसर्गयुक्त); नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग रूप ‘महत्’; सप्तमी एकवचन ‘विक्रमे’ इत्यस्य विशेषणार्थं (sense: very great)
विक्रमेin valor, in prowess
विक्रमे:
अधिकरण (adhikaraṇa / locus: in valor)
TypeNoun
Rootविक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; masculine locative singular
रतःdelighting in, devoted to
रतः:
कर्ता-विशेषण (subject qualifier)
TypeAdjective
Rootरत (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्यय (PPP) ‘रम्/रञ्ज्’ भावे; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; masculine nominative singular
अन्वारोहत्followed (climbed after)
अन्वारोहत्:
क्रिया (kriyā / main verb)
TypeVerb
Rootअनु + आ + रुह् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; imperfect, 3rd person singular
सुग्रीवःSugriva
सुग्रीवः:
कर्ता (kartā / subject)
TypeNoun
Rootसुग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; masculine nominative singular
सामात्यःwith ministers
सामात्यः:
कर्ता-विशेषण (subject qualifier)
TypeAdjective
Rootस + अमात्य (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सहिताः अमात्याः यस्य); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; masculine nominative singular (qualifying सुग्रीवः)
सविभीषणःwith Vibhishana
सविभीषणः:
कर्ता-विशेषण (subject qualifier)
TypeAdjective
Rootस + विभीषण (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सहितः विभीषणः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; masculine nominative singular (qualifying सुग्रीवः)

Heroic and alert Lakshmana also holding his great bow, followed. His ministers and Vibheeshana and Sugriva also followed him up.

L
Lakṣmaṇa
S
Sugrīva
V
Vibhīṣaṇa
S
Suvela

FAQs

Dharma as loyal support: Lakṣmaṇa and the allies uphold righteous cause through disciplined readiness and solidarity.

As Rāma ascends Suvela, his closest supporters and allies follow in formation, prepared for the coming conflict.

Lakṣmaṇa’s steadfast devotion and martial vigilance; allied fidelity shown by Sugrīva and Vibhīṣaṇa.