Previous Verse
Next Verse

Shloka 24

रामस्तवः — ब्रह्मणा रामस्य नारायणत्वप्रकाशनम्

Rama-Stava: Brahma Reveals Rama’s Nārāyaṇa Identity

अहंतेहृदयंरामजिह्वादेवीसरस्वती ।।।।देवारोमाणिगात्रेषुब्रह्मणानिर्मिताःप्रभो ।

ahaṃ te hṛdayaṃ rāma jihvā devī sarasvatī | devā romāṇi gātreṣu brahmaṇā nirmitāḥ prabho ||

โอ้พระราม ข้าคือพระหฤทัยของพระองค์; พระเทวีสรัสวตีคือพระชิวหา; และเหล่าเทวะผู้พรหมาสร้างขึ้น ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า คือขนบนพระวรกายของพระองค์

निमेषः(your) blinking/closing of eyes
निमेषः:
कर्ता-विशेषण (predicate)
TypeNoun
Rootनिमेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेyour
ते:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन (enclitic)
स्मृताis considered/remembered as
स्मृता:
विशेषण (participial)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘रात्रिः’ इत्यस्य विशेषणम्
रात्रिःnight
रात्रिः:
कर्ता-विशेष्य (subject complement)
TypeNoun
Rootरात्रि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उन्मेषःopening of the eyes
उन्मेषः:
कर्ता-विशेषण (predicate)
TypeNoun
Rootउन्मेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
दिवसःday
दिवसः:
कर्ता-विशेष्य (subject complement)
TypeNoun
Rootदिवस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तथाlikewise/so
तथा:
क्रियाविशेषण (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb), तुल्य/एवम्-अर्थे
संस्काराःrites/observances
संस्काराः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootसंस्कार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
त्व्but/indeed
त्व्:
सम्बन्धसूचक (particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थे; ‘तु’ का संधिरूप
अभवन्came to be/existed
अभवन्:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
वेदाःthe Vedas
वेदाः:
कर्ता (co-subject)
TypeNoun
Rootवेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘संस्काराः’ इत्यस्य समुच्चित-कर्ता (co-subject)
not
:
निषेध
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय
एतत्this (all)
एतत्:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अस्तिexists/is
अस्ति:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
त्वयाby/with you
त्वया:
करण/सह (Instrument/association)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन
विनाwithout
विना:
अपादानार्थ (separation)
TypeIndeclinable
Rootविना (अव्यय)
Formअव्यय (preposition-like), वियोगार्थे; तृतीया-सहयोगी

"Rama, all gods constitute your heart, Devi Saraswathi is your tongue, the gods created by Brahma are the hair on your limbs."

R
Rāma
B
Brahmā
S
Sarasvatī
G
gods (devas)

FAQs

Speech and knowledge (Sarasvatī as the tongue) are sanctified; Dharma depends on truthful, wise expression and divinely guided intellect.

Brahmā continues the hymn, portraying Rāma as the cosmic person in whom divine functions reside.

Rāma’s embodiment of wisdom and sacred speech—authority grounded in truth (satya) and knowledge.