Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

दक्षिणदिशि सीतान्वेषण-आदेशः

Commissioning the Southern Search for Sītā

नील मग्निसुतं चैव हनुमन्तं च वानरम्।पितामहसुतं चैव जाम्बवन्तं महाबलम्।।।।सुहोत्रं च शरारिं च शरगुल्मं तथैव च।गजं गवाक्षं गवयं सुषेणमृषभं तथा।।।।मैन्दं च द्विविदं चैव विजयं गन्धमादनम्।उल्कामुखमसङ्गं च हुताशनसुतावुभौ।।।।अङ्गदप्रमुखान्वीरान्वीर: कपिगणेश्वरः।वेगविक्रमसम्पन्नान्सन्दिदेश विशेषवित्।।।।

nīlam agnisutaṃ caiva hanumantaṃ ca vānaram |

pitāmahasutaṃ caiva jāmbavantaṃ mahābalam ||

suhotraṃ ca śarāriṃ ca śaragulmaṃ tathaiva ca |

gajaṃ gavākṣaṃ gavayaṃ suṣeṇam ṛṣabhaṃ tathā ||

maindaṃ ca dvividaṃ caiva vijayaṃ gandhamādanam |

ulkāmukham asaṅgaṃ ca hutāśanasutāv ubhau ||

aṅgadapramukhān vīrān vīraḥ kapigaṇeśvaraḥ |

vegavikramasampannān sandidēśa viśeṣavit ||

สุครีวะ ผู้กล้าหาญและรอบรู้ ผู้เป็นจอมแห่งหมู่วานร ได้ส่งเหล่าวีรบุรุษผู้รวดเร็วและทรงเดช โดยมีอังคทเป็นผู้นำ ได้แก่ นีละโอรสแห่งอัคนี และหนุมาน; ชามพวันผู้มีกำลังยิ่ง ผู้กล่าวกันว่าเป็นโอรสแห่งปิตามหะ (พรหมา); พร้อมทั้งสุโหตร ศราริ ศรคุลมะ คชะ ควากษะ ควายะ สุเสณะ ฤษภะ ไมนท์ ทวิวิด วิชัย คันธมาทนะ และโอรสแห่งอัคนีทั้งสอง คือ อุลกามุขะ กับ อสังคะ

नीलम्Nila
नीलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनील (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
अग्निसुतम्son of Agni
अग्निसुतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअग्नि + सुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अग्नेः सुतः)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
एवindeed
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis: indeed/just)
हनुमन्तम्Hanuman
हनुमन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootहनुमन्त् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
वानरम्the monkey
वानरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवानर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; हनुमन्तम् इत्यस्य विशेषणार्थे अपि (as apposition)
पितामहसुतम्son of the Grandfather (Brahma)
पितामहसुतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपितामह + सुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (पितामहस्य सुतः)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
एवalso/indeed
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
जाम्बवन्तम्Jambavan
जाम्बवन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootजाम्बवन्त् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
महाबलम्mighty/very strong
महाबलम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootमहा + बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः (महच्च तत् बलं यस्य)
सुहोत्रम्Suhotra
सुहोत्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसुहोत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
शरारिम्Sarari
शरारिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशरारि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
शरगुल्मम्Saragulma
शरगुल्मम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशरगुल्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
तथाlikewise
तथा:
Conjunction-like (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/समुच्चय (so/likewise)
एवalso
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
गजम्Gaja
गजम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
गवाक्षम्Gavaksha
गवाक्षम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगवाक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
गवयम्Gavaya
गवयम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगवय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
सुषेणम्Sushena
सुषेणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसुषेण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
ऋषभम्Rishabha
ऋषभम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋषभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
तथाalso
तथा:
Conjunction-like (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (also)
मैन्दम्Mainda
मैन्दम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमैन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
द्विविदम्Dvivida
द्विविदम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootद्विविद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
एवalso
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
विजयम्Vijaya
विजयम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootविजय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
गन्धमादनम्Gandhamadana
गन्धमादनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगन्धमादन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
उल्कामुखम्Ulkamukha
उल्कामुखम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउल्का + मुख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुषप्रायः (उल्केव मुखं यस्य / उल्कायाः मुखम्)
असङ्गम्Asanga
असङ्गम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअसङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (proper noun)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
हुताशनसुतौthe two sons of Agni
हुताशनसुतौ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootहुताशन + सुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Case 1/2), द्विवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (हुताशनस्य सुतौ)
उभौboth
उभौ:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootउभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; संख्यावाचक/समुच्चय (both)
अङ्गदप्रमुखान्with Angada as chief
अङ्गदप्रमुखान्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअङ्गद + प्रमुख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; बहुव्रीह्यर्थे तत्पुरुषप्रायः (अङ्गदः प्रमुखः येषाम्)
वीरान्heroes
वीरान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
वीरःthe hero
वीरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कपिगणेश्वरःlord of the monkey troop
कपिगणेश्वरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकपि + गण + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (कपिगणस्य ईश्वरः)
वेगविक्रमसम्पन्नान्endowed with speed and prowess
वेगविक्रमसम्पन्नान्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootवेग + विक्रम + सम्पन्न (कृदन्त; √पद्/√पन् with सम्)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (वेगेन विक्रमेण च सम्पन्नाः)
सन्दिदेशcommanded/dispatched
सन्दिदेश:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्+√दिश् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
विशेषवित्knower of distinctions/expert
विशेषवित्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootविशेष + विद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः (विशेषं वेत्ति)

'Look for Sita in the countries of Vidarbha and Rishika, in the picturesque country of Mashaka, Vanga and Kalinga and all over Kausika. Look for her in mountains caves and on river banks, in Dandaka forest, in Godavari, in Andhra also; in Pundra, Chola and Pandya countries and all over Kerala.

S
Sugrīva
A
Aṅgada
N
Nīla
H
Hanumān
J
Jāmbavān
B
Brahmā (Pitāmaha)
A
Agni (Hutāśana)
S
Suhotra
Ś
Śarāri
Ś
Śaragulma
G
Gaja
G
Gavākṣa
G
Gavaya
S
Suṣeṇa
Ṛṣabha
M
Mainda
D
Dvivida
V
Vijaya
G
Gandhamādana
U
Ulkāmukha
A
Asaṅga

FAQs

Dharma here is organized service to a righteous cause: selecting capable persons and assigning them responsibility for the welfare of others (the search for Sītā as part of Rāma’s just mission).

After forming an alliance with Rāma, Sugrīva begins deploying different vānara teams in various directions; here he appoints the southern contingent and names its principal warriors under Aṅgada’s leadership.

Sugrīva’s discernment and leadership—he recognizes merit (strength, speed, bravery) and structures a mission through clear delegation and command.