Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

जटायुनिर्वाणसंस्कारः

Jatayu’s Final Testimony and Funeral Rites

पश्य लक्ष्मण गृध्रोऽयमुपकारी हतश्च मे।।।।सीतामभ्यवपन्नो वै रावणेन बलीयसा।

paśya lakṣmaṇa gṛdhro ’yam upakārī hataś ca me |

sītām abhyavapanno vai rāvaṇena balīyasā ||

ดูเถิด โอ้ลักษมณะ—แร้งตัวนี้ ผู้มีพระคุณต่อเรา ถูกทศกัณฐ์ผู้ทรงฤทธิ์สังหาร ขณะมันพุ่งเข้าไปช่วยนางสีดา

paśyasee
paśya:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootpaś (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
lakṣmaṇaO Lakṣmaṇa
lakṣmaṇa:
Sambodhana (सम्बोधनम्)
TypeNoun
Rootlakṣmaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative/सम्बोधन), एकवचन
gṛdhraḥvulture
gṛdhraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootgṛdhra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ayamthis (one)
ayam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootidam (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
upakārībenefactor, helper
upakārī:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeAdjective
Rootupakārin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; गृध्रस्य विशेषणम्
hataḥkilled
hataḥ:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeVerb
Roothan (धातु)
Formक्त-प्रत्यय (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
meof me / my
me:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (Genitive), एकवचन
sītāmSītā
sītām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsītā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
abhyavapannaḥhaving come forward/approached
abhyavapannaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootabhi-ava-√pad (धातु)
Formक्त-प्रत्यय (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having approached/come upon (to help)’
vaiindeed
vai:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (emphatic particle)
rāvaṇenaby Rāvaṇa
rāvaṇena:
Karana (करणम्)
TypeNoun
Rootrāvaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
balīyasāby the stronger (one)
balīyasā:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeAdjective
Rootbalīyas (प्रातिपदिक)
Formतुलनात्मक-विशेषण (comparative), पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; रावणेन विशेषणम्

O Lakshmana, see this Jatayu, my benefactor, killed by the powerful Ravana while he was reaching out to help Sita.

R
Rāma
L
Lakṣmaṇa
S
Sītā
R
Rāvaṇa
J
Jaṭāyu

FAQs

Dharma as protection: rushing to defend Sītā is presented as righteous conduct, even when the protector is weaker than the aggressor.

Rāma identifies Jaṭāyu as the one who tried to intervene during Sītā’s abduction and was slain by Rāvaṇa.

Jaṭāyu’s protective courage and loyalty; Rāma’s gratitude and truthful recognition of Jaṭāyu’s aid.