Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

रावणस्यात्मप्रशंसा लङ्कावर्णनं च

Ravana’s Self-Praise and the Description of Lanka

प्रत्याख्याय हि मां भीरु परितापं गमिष्यसि।चरणेनाभिहत्येव पुरूरवसमूर्वशी।।।।

pratyākhyāya hi māṃ bhīru paritāpaṃ gamiṣyasi | caraṇenābhihatyeva purūravasam ūrvaśī ||

หากเจ้าปฏิเสธเรา โอ้สตรีผู้หวาดหวั่น เจ้าจักถึงความร้อนรนแห่งความเสียใจ—ดุจอุรวศีที่ประหนึ่งใช้เท้าเหยียบย่ำปุรุรวัส แล้วภายหลังกลับสลดใจ

प्रत्याख्यायhaving rejected
प्रत्याख्याय:
पूर्वकाल (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Root√ख्या (धातु) + प्रति + आ
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund); ‘having rejected’
हिindeed/for
हि:
सम्बन्ध (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्ययम्; निपात (emphatic/causal particle)
माम्me
माम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; द्वितीया एकवचनम्
भीरुO timid one
भीरु:
सम्बोधन (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभीरु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे सम्बोधन एकवचनम्; vocative
परितापम्regret/torment
परितापम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपरिताप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्
गमिष्यसिyou will go/come to (experience)
गमिष्यसि:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√गम् (धातु)
Formलृट्-लकारः (Future), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्; parasmaipada
चरणेनwith the foot
चरणेन:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootचरण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया एकवचनम्
अभिहत्यhaving struck/kicked
अभिहत्य:
पूर्वकाल (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Root√हन् (धातु) + अभि (उपसर्ग)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त (gerund); ‘having struck’
इवlike/as
इव:
उपमान (Comparison marker/उपमा)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमा-वाचक अव्यय (particle of comparison)
पुरूरवसम्Pururavas
पुरूरवसम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुरूरवस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; proper noun
ऊर्वशीUrvashi
ऊर्वशी:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऊर्वशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; proper noun; subject of implied action in simile

O timid lady if you reject me, you will regret like Urvasi who kicked Pururava and regretted later.

U
Urvaśī
P
Purūravas
S
Sītā
R
Rāvaṇa

FAQs

The verse illustrates unethical persuasion by fear of future regret. Dharma supports choices grounded in truth and right, not in threats or manipulative comparisons.

Rāvaṇa attempts to pressure Sītā by warning she will repent, citing a famous mythic pair as an example.

Sītā’s courage and clarity—resisting intimidation and holding to dharma despite psychological pressure.