Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

शूर्पणखाया रावणं प्रति नीत्युपदेशः

Surpanakha’s Political Admonition to Ravana

चतुर्दश सहस्राणि रक्षसां क्रूरकर्मणाम्।हतान्येकेन रामेण खरश्च सहदूषणः।।।।

caturdaśa sahasrāṇi rakṣasāṃ krūrakarmaṇām | hatāny ekena rāmeṇa kharaś ca saha dūṣaṇaḥ ||

รากษสผู้กระทำกรรมโหดร้ายจำนวนหนึ่งหมื่นสี่พัน ถูกพระรามเพียงองค์เดียวสังหาร และขระกับทูษณะก็พินาศไปด้วย

चतुर्दशfourteen
चतुर्दश:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर्दश (संख्या-प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास/संख्यावाचक; अव्ययवत् प्रयोगः (indeclinable-like numeral) qualifying sahasrāṇi
सहस्राणिthousands
सहस्राणि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), बहुवचन
रक्षसाम्of demons
रक्षसाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootराक्षस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन
क्रूरकर्मणाम्of cruel-deeded (ones)
क्रूरकर्मणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootक्रूर + कर्मन् (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास (क्रूरं कर्म येषाम्); पुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (of rakṣasām)
हतानि(were) killed
हतानि:
Kriya (क्रिया/कर्मणि)
TypeVerb
Rootहत (कृदन्त; √हन् धातु)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP) used predicatively: ‘have been killed’
एकेनby one (alone)
एकेन:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
रामेणby Rama
रामेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
खरःKhara
खरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootखर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
सहदूषणःtogether with Dushana
सहदूषणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसह + दूषण (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास (दूषणेन सह = together with Dūṣaṇa); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Rama, the effortless performer of formindable tasks, has assured safety to the sages. Peace and happiness was restored to Dandaka forest but Janasthana has been ravaged.

R
Rāma
K
Khara
D
Dūṣaṇa
R
Rākṣasas
J
Janasthāna

FAQs

Adharma-driven violence rebounds upon its perpetrators; dharma, embodied by Rāma’s righteous strength, decisively checks cruelty.

The speaker reports the catastrophic defeat of the Janasthāna forces: Rāma alone destroyed the rākṣasa army and its commanders.

Rāma’s vīrya (valor) in service of dharma—power directed to restore moral order.