Next Verse

Shloka 1

Sequential Description of Pilgrimage Fords and Their Merits

Tīrtha-Itinerary

नारदौवाच । ततो गच्छेत राजेंद्र सुगंधंलोकविश्रुतम् । सर्वपापविशुद्धात्मा ब्रह्मलोके महीयते

nāradauvāca | tato gaccheta rājeṃdra sugaṃdhaṃlokaviśrutam | sarvapāpaviśuddhātmā brahmaloke mahīyate

นารทกล่าวว่า: “แล้วแต่บัดนั้น โอ้พระราชาผู้ยิ่งใหญ่ พึงเสด็จไปยังสุคันธะ อันเลื่องลือทั่วไตรโลก เมื่อจิตวิญญาณบริสุทธิ์จากบาปทั้งปวงแล้ว ย่อมได้รับการสรรเสริญในพรหมโลก”

नारदःNarada
नारदः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनारद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
ततःthen/from there
ततः:
Desha-Kala (देश/काल-अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
राज-इन्द्रO king of kings (O Rajendra)
राज-इन्द्र:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative/सम्बोधन), एकवचन; कर्मधारयः (राजा एव इन्द्रः)
सुगन्धम्fragrant/pleasant
सुगन्धम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसुगन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (लोकम्)
लोक-विश्रुतम्renowned in the world
लोक-विश्रुतम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootलोक (प्रातिपदिक) + विश्रुत (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (लोकम्); सप्तमी/तृतीया-तत्पुरुषार्थः—लोके विश्रुतः (world-renowned)
सर्व-पाप-विशुद्ध-आत्माone whose self is purified of all sins
सर्व-पाप-विशुद्ध-आत्मा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक) + विशुद्ध (कृदन्त) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः—यस्यान्तःकरणम् सर्वपापैः विशुद्धम्
ब्रह्म-लोकेin Brahma’s world
ब्रह्म-लोके:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन; तत्पुरुषः (ब्रह्मणः लोकः)
महीयतेis honoured/is glorified
महीयते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootमह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि/भावे प्रयोगः (is honoured/glorified)

Nārada

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Type: tirtha

Sandhi Resolution Notes: नारदौवाच = नारदः + उवाच; राजेंद्र = राज + इन्द्र (समास/सन्धि); सुगंधंलोकविश्रुतम् = सुगन्धम् + लोकविश्रुतम्.

N
Nārada
B
Brahmā
B
Brahmaloka
S
Sugandha (tīrtha/place)

FAQs

It presents Sugandha as a world-renowned sacred destination whose visit purifies one from sins and leads to honor in Brahmaloka.

“Rājendra” means “lord of kings” and indicates that Nārada is addressing a king (a royal listener in the dialogue).

The verse links moral purification (freedom from sin) with disciplined sacred travel and reverence for tīrthas, culminating in exalted spiritual status.