Previous Verse
Next Verse

Shloka 35

Instruction on All Dharma

in the context of Rāma’s Aśvamedha

गां हिरण्यं ददौ तेभ्यः प्रायशो दृष्टविक्रमः । महद्भाग्यं त्वद्यमेऽस्ति यद्यूयं दर्शनं गताः

gāṃ hiraṇyaṃ dadau tebhyaḥ prāyaśo dṛṣṭavikramaḥ | mahadbhāgyaṃ tvadyame'sti yadyūyaṃ darśanaṃ gatāḥ

พระองค์—ผู้มีเดชานุภาพเลื่องลือ—โดยมากได้ถวายโคและทองคำแก่ท่านเหล่านั้น วันนี้โชคของข้าพเจ้าช่างยิ่งใหญ่ เพราะท่านทั้งหลายได้เสด็จมาเพื่อประทานทัศนา

गाम्a cow
गाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
हिरण्यम्gold
हिरण्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहिरण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
ददौgave
ददौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
तेभ्यःto them
तेभ्यः:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), बहुवचन; सर्वनाम
प्रायशःmostly, generally
प्रायशः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रायशस् (अव्ययभावे)
Formअव्यय (adverb: generally/for the most part)
दृष्टविक्रमःof proven valour
दृष्टविक्रमः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदृष्ट-विक्रम (प्रातिपदिक; दृष्ट + विक्रम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारय (दृष्टः विक्रमः यस्य/दृष्टविक्रमः)
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘भाग्यम्’ इति विशेषण
भाग्यम्good fortune
भाग्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभाग्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
त्वयिin you
त्वयि:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; सर्वनाम
अमेin me
अमे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘अस्मद्’ का वैदिक/प्राचीन रूप ‘अमे’ (in me)
अस्तिis
अस्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
यदिif/since
यदि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तार्थक-अव्यय (conditional particle)
यूयम्you (all)
यूयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
दर्शनम्sight, audience
दर्शनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
गताःhaving come, having reached
गताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; ‘गच्छ्’ अर्थे

Uncertain from single-verse context (likely a narrator/character addressing visiting sages or guests within the Adhyaya’s dialogue).

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Type: city

Sandhi Resolution Notes: महद्भाग्यं = महत् + भाग्यम्; त्वद्यमेऽस्ति = त्वयि + अमे + अस्ति; यद्यूयं = यदि + यूयम्

FAQs

It praises dāna (charitable giving—especially cows and gold) and atithi-satkāra (honoring guests), treating their arrival for darśana as a source of great merit and blessing.

In Purāṇic dharma literature, gifting cows (go-dāna) and gold (hiraṇya-dāna) are classic high-merit donations associated with generosity, social support, and religious virtue.

Darśana commonly means an auspicious audience—meeting holy persons or revered visitors—where the encounter itself is considered spiritually beneficial.