Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

Glory of Puruṣottama: Pañcatīrthī Observance and Narasiṃha Worship

स्नात्वैवं च तथाचम्य ततो गच्छेच्छिवालयम् । प्रविश्य देवतागारं कृत्वा तं त्रिः प्रदक्षिणम् ॥ १७ ॥

snātvaivaṃ ca tathācamya tato gacchecchivālayam | praviśya devatāgāraṃ kṛtvā taṃ triḥ pradakṣiṇam || 17 ||

เมื่ออาบน้ำตามนี้แล้วและทำอาจมนะ (จิบน้ำชำระ) แล้ว จึงไปยังศิวาลัย เมื่อเข้าสู่เรือนสถิตเทพแล้ว พึงเวียนขวา (ประทักษิณา) สามรอบ।

स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
क्रियाविशेषण (पूर्वकाले/absolutive)
TypeVerb
Root√स्ना (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/ल्यप्), अव्ययभाव; पूर्वकालिक क्रिया
एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण (manner)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
and
:
सम्बन्ध (connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
तथाlikewise
तथा:
क्रियाविशेषण (manner)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
आचम्यhaving sipped (water)
आचम्य:
क्रियाविशेषण (पूर्वकाले/absolutive)
TypeVerb
Root√चम्/चमू (धातु) with उपसर्ग आ- (आचम्)
Formक्त्वान्त (absolutive/ल्यप्), अव्ययभाव; ‘आचमनं कृत्वा’
ततःthen
ततः:
क्रियाविशेषण (time/sequence)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb of sequence)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
क्रिया (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√गम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/विध्यर्थ), प्रथमपुरुष (3rd person/प्रथम), एकवचन; परस्मैपदम्
शिव-आलयम्Śiva’s temple
शिव-आलयम्:
कर्म (कर्म/Object; destination as object of motion)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक) + आलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘शिवस्य आलयः’
प्रविश्यhaving entered
प्रविश्य:
क्रियाविशेषण (पूर्वकाले/absolutive)
TypeVerb
Rootप्र + √विश् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/ल्यप्), अव्ययभाव; पूर्वकालिक क्रिया
देवता-आगारम्the deity’s shrine
देवता-आगारम्:
कर्म (कर्म/Object; entered place)
TypeNoun
Rootदेवता (प्रातिपदिक) + आगार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘देवतायाः आगारम्’ (shrine)
कृत्वाhaving done/made
कृत्वा:
क्रियाविशेषण (पूर्वकाले/absolutive)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/ल्यप्), अव्ययभाव; पूर्वकालिक क्रिया
तम्that/it (him)
तम्:
कर्म (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; सर्वनाम
त्रिःthrice
त्रिः:
क्रियाविशेषण (frequency)
TypeIndeclinable
Rootत्रिः (अव्यय)
Formअव्यय (numeral adverb)
प्रदक्षिणम्circumambulation
प्रदक्षिणम्:
कर्म (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootप्रदक्षिण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; ‘कृत्वा’ इत्यस्य कर्म

Narada (teaching ritual procedure within a tirtha/mahatmya context)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

S
Shiva

FAQs

It teaches that temple worship begins with inner and outer purity—snāna and ācamana—followed by humble approach and pradakṣiṇā, honoring the deity as the spiritual center.

Bhakti is expressed through disciplined reverence: approaching Śiva’s abode with purification and performing three circumambulations as a bodily act of surrender and remembrance.

It reflects Kalpa (ritual procedure) and Śikṣā-style discipline of correct practice—ācamana, temple entry etiquette, and the prescribed count of pradakṣiṇās.