Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 35

The Greatness of Viṣṇu

Uttaṅka’s Hymn, Hari’s Manifestation, and the Boon of Bhakti

कालात्मकं कालविभागहेतुं गुणत्रयातीतमहं गुणज्ञम् । गुणप्रियं कामदमस्तसङ्गमतीन्द्रि यं विश्वभुजं वितृष्णम् ॥ ३५ ॥

kālātmakaṃ kālavibhāgahetuṃ guṇatrayātītamahaṃ guṇajñam | guṇapriyaṃ kāmadamastasaṅgamatīndri yaṃ viśvabhujaṃ vitṛṣṇam || 35 ||

ข้าพเจ้าภาวนาถึงพระองค์—ผู้เป็นสภาวะแห่งกาล และเป็นเหตุแห่งการแบ่งกาล; ผู้เหนือไตรคุณแต่ทรงรู้คุณทั้งปวง; ผู้ทรงโปรดคุณธรรม ประทานความปรารถนาที่ชอบธรรม; ผู้ไร้ความยึดติด เกินพ้นอินทรีย์; ผู้ทรงค้ำจุนและเสวยโลกทั้งสิ้น และปราศจากตัณหาโดยสิ้นเชิง।

कालात्मकम्time-embodied
कालात्मकम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootकाल-आत्मक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; तत्पुरुष-समासः (कालः आत्मा/स्वरूपं यस्य)
कालविभागहेतुम्cause of the divisions of time
कालविभागहेतुम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootकाल-विभाग-हेतु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; तत्पुरुष-समासः (कालस्य विभागस्य हेतुः)
गुणत्रयातीतम्beyond the three guṇas
गुणत्रयातीतम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootगुण-त्रय-अतीत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; तत्पुरुष-समासः (गुणत्रयम् अतीतः)
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
गुणज्ञम्knower of the guṇas
गुणज्ञम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootगुण-ज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; तत्पुरुष-समासः (गुणान् जानाति इति)
गुणप्रियम्fond of virtues/guṇas
गुणप्रियम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootगुण-प्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; तत्पुरुष-समासः (गुणाः प्रियाः यस्य / गुणेषु प्रियः)
कामदम्giver of desires (boons)
कामदम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootकाम-द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; तत्पुरुष-समासः (कामान् ददाति इति)
अस्तसङ्गम्free from attachment
अस्तसङ्गम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअस्त-सङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; बहुव्रीहि-समासः (अस्तः/नष्टः सङ्गः यस्य)
अतीन्द्रियम्beyond the senses
अतीन्द्रियम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअति-इन्द्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; तत्पुरुष-समासः (इन्द्रियाणि अतिक्रान्तः)
विश्वभुजम्protector/enjoyer of the universe
विश्वभुजम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootविश्व-भुज् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; तत्पुरुष-समासः (विश्वं भुनक्ति/पालयति इति)
वितृष्णम्desireless
वितृष्णम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootवि-तृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; 'तृष्णारहितः'

Narada

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

V
Vishnu

FAQs

It presents Vishnu as the supreme reality who governs Time yet remains beyond material nature (the three guṇas), guiding the seeker toward liberation through detachment and cravinglessness.

Bhakti here is expressed as contemplative praise (stuti) of Vishnu’s attributes—atīndriya, gunātīta, astasaṅga—so devotion becomes a means to purify desire and anchor the mind in the transcendent Lord.

The verse points to the concept of kāla-vibhāga (divisions of time), which connects to Jyotiṣa Vedāṅga—time-reckoning for auspicious timings and ritual calendars—while emphasizing that the Lord is the ultimate basis of such measures.