Shloka 17
विराटसभायां पाण्डवानां प्रवेशः — Arjuna’s Encomium of Yudhiṣṭhira in Virāṭa’s Court
मोघं तवेदं भुवि नामधेयं दुर्योधनेतीह कृतं पुरस्तात् | न हीह दुर्योधनता तवास्ति पलायमानस्य रणं विहाय,व्यर्थ ही इस पृथ्वीपर तेरा नाम दुर्योधन रखा गया। तू तो युद्ध छोड़कर भागा जा रहा है; अतः यहाँ तुझमें दुर्योधन नामके अनुरूप कोई गुण नहीं है
moghaṁ tavedaṁ bhuvi nāmadheyaṁ duryodhanetīha kṛtaṁ purastāt | na hīha duryodhanatā tavāsti palāyamānasya raṇaṁ vihāya ||
อรชุนกล่าวว่า—“นามของเจ้าบนแผ่นดินนี้ว่า ‘ทุรโยธนะ’ ถูกตั้งไว้แต่ก่อนอย่างสูญเปล่า เพราะผู้ละทิ้งสนามรบแล้วหนี ย่อมไม่มีความทรหดท้าทายสมดังนามนั้น”
अजुन उवाच
Educational Q&A
A warrior’s worth is measured by conduct aligned with dharma—steadfastness and responsibility in battle. Arjuna argues that a celebrated name is meaningless if one’s actions contradict the virtue it signifies.
In the Virata episode’s battle context, Arjuna taunts Duryodhana for retreating from combat, declaring that the epithet ‘Duryodhana’ is undeserved because Duryodhana is abandoning the fight and fleeing.