Previous Verse
Next Verse

Shloka 24

भीमस्य बल्लव-प्रतिज्ञा तथा अर्जुनस्य बृहन्नडा-रूप-निर्णयः

Bhīma’s Ballava Vow and Arjuna’s Decision to Become Bṛhannadā

मृगाणामिव शार्दूलो गरुड: पततामिव । वर: संनहामानानां सो्र्जुन: कि करिष्यति,जैसे पर्वतोंमें हिमालय, सरिताओंमें समुद्र, देवताओं में इन्द्र, वसुओंमें हव्यवाहक अग्नि, मृगोंमें सिंह तथा पक्षियोंमें गरुड़ श्रेष्ठ हैं, उसी प्रकार कवचधारी वीरोंमें जिसका स्थान सबसे ऊँचा है, वह अर्जुन विराटनगरमें जाकर कया काम करेगा?

mṛgāṇām iva śārdūlo garuḍaḥ patatām iva | varaḥ sannihamānānāṃ so 'rjunaḥ kiṃ kariṣyati ||

ดุจพยัคฆ์เป็นยอดในหมู่สัตว์ และครุฑเป็นเลิศในหมู่นก ฉันใด อรชุนก็เป็นผู้ประเสริฐสุดในหมู่นักรบผู้สวมศัสตราและจัดทัพพร้อมรบ ฉันนั้น แล้วอรชุนจะไปยังนครวิราฏะเพื่อทำกิจอันใดเล่า?

मृगाणाम्of the animals/deer
मृगाणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमृग
FormMasculine, Genitive, Plural
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
शार्दूलःtiger (lion-like beast)
शार्दूलः:
Karta
TypeNoun
Rootशार्दूल
FormMasculine, Nominative, Singular
गरुडःGaruḍa
गरुडः:
Karta
TypeNoun
Rootगरुड
FormMasculine, Nominative, Singular
पतताम्of the flying ones (birds)
पतताम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपतत्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
वरःbest, excellent
वरः:
Karta
TypeAdjective
Rootवर
FormMasculine, Nominative, Singular
संनहामानानाम्of those who are arming/putting on armor (preparing for battle)
संनहामानानाम्:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootसं-नह् (धातु) → संनहमान (वर्तमान कृदन्त)
FormMasculine, Genitive, Plural
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
अर्जुनःArjuna
अर्जुनः:
Karta
TypeNoun
Rootअर्जुन
FormMasculine, Nominative, Singular
किम्what
किम्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम्
FormNeuter, Accusative, Singular
करिष्यतिwill do
करिष्यति:
TypeVerb
Rootकृ
FormSimple Future (लृट्), Third, Singular, Parasmaipada

युधिछ्िर उवाच

Y
Yudhiṣṭhira
A
Arjuna
G
Garuḍa
V
Virāṭa (Virāṭanagara)

Educational Q&A

The verse underscores discernment in deploying strength: even the greatest warrior’s excellence must be matched to an appropriate purpose and context. Supremacy in power is not an end in itself; it should serve dharma through wise strategy and fitting action.

In the Virāṭa Parva, during the Pāṇḍavas’ incognito period, Yudhiṣṭhira reflects on Arjuna’s unmatched martial stature—likening him to the foremost of creatures—and questions what role such a supreme, armor-clad hero will play by going to Virāṭa’s city, highlighting the tension between concealment and capability.