Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

Āraṇyaka-parva, Adhyāya 17 — Śālva’s encampment and the Yādava counter-engagement at Dvārakā

ततस्तूर्ण विनिष्पत्य प्रद्युम्न: शत्रुकर्षण: । शाल्वमेवाभिदुद्राव विधित्सु: कलहं नूप,नरेश्वर! तदनन्तर शत्रुहन्ता प्रद्युम्न तुरंत आगे बढ़कर राजा शाल्वके साथ युद्ध करनेकी इच्छासे उसीकी ओर दौड़े

tatas tūrṇaṁ viniṣpatya pradyumnaḥ śatrukarṣaṇaḥ | śālvam evābhidudrāva vidhitsuḥ kalahaṁ nṛpa naraśvara | tadanantaraṁ śatruhantā pradyumnaḥ turaṁta āge baṛhkara rājā śālvake sātha yuddha karane kī icchā se usī kī ora dauṛe |

ครั้นแล้ว ประทยุมน์ ผู้ข่มขวัญศัตรู ก็พุ่งออกไปโดยฉับไว ด้วยความมุ่งหมายจะเข้าประจัญบาน เขาก็กรูกระโจนตรงเข้าหาพระเจ้าศาลวะเพื่อเผชิญศึก

ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतद्
तूर्णम्quickly
तूर्णम्:
Karana
TypeIndeclinable
Rootतूर्ण
विनिष्पत्यhaving rushed out / having sprung forth
विनिष्पत्य:
Karana
TypeVerb
Rootवि-निष्-पत्
Formल्यप् (absolutive/gerund), कर्तरि
प्रद्युम्नःPradyumna
प्रद्युम्नः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रद्युम्न
FormMasculine, Nominative, Singular
शत्रुकर्षणःenemy-subduer
शत्रुकर्षणः:
Karta
TypeAdjective
Rootशत्रुकर्षण
FormMasculine, Nominative, Singular
शाल्वम्Śālva
शाल्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootशाल्व
FormMasculine, Accusative, Singular
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
अभिदुद्रावran towards / charged at
अभिदुद्राव:
TypeVerb
Rootअभि-द्रु
FormPerfect (लिट्), 3rd, Singular, Parasmaipada
विधित्सुःwishing to do / intending
विधित्सुः:
Karta
TypeVerb
Rootवि-धा
Formसन्-प्रत्ययान्त इच्छार्थक (desiderative) + उ (present participle), Masculine, Nominative, Singular
कलहम्fight, battle
कलहम्:
Karma
TypeNoun
Rootकलह
FormMasculine, Accusative, Singular
नृपO king
नृप:
TypeNoun
Rootनृप
FormMasculine, Vocative, Singular
नरेश्वरO lord of men
नरेश्वर:
TypeNoun
Rootनरेश्वर
FormMasculine, Vocative, Singular

वायुदेव उवाच

V
Vāyudeva
P
Pradyumna
Ś
Śālva

Educational Q&A

The verse underscores decisive courage aligned with kṣatriya duty: when conflict is unavoidable and properly framed as a warrior’s obligation, one should act with clarity and resolve rather than hesitation.

Vāyudeva narrates that Pradyumna swiftly comes forward and directly charges toward King Śālva, intending to engage him in battle.