Shloka 9
यवक्रीत-वधः
The Slaying of Yavakrīta at Raibhya’s Hermitage
स तदा मन्युना5<विष्टस्तपस्वी कोपनो भृशम् | अवलुच्य जटामेकां जुहावाग्नौ सुसंस्कृते,तपस्वी रैभ्य स्वभावसे ही बड़े क्रोधी थे, तिसपर भी उस समय उनके ऊपर क्रोधका आवेश छा रहा था। अतः उन्होंने अपनी एक जटा उखाड़कर संस्कारपूर्वक स्थापित की हुई अग्निमें होम दी
sa tadā manyunāviṣṭas tapassvī kopano bhṛśam | avalucya jaṭām ekāṃ juhāvāgnau susaṃskṛte ||
แล้วบัณฑิตผู้บำเพ็ญตบะนั้น—ผู้มีนิสัยเดือดดาลอยู่แล้ว—เมื่อถูกโทสะครอบงำ ก็ฉีกดึงปอยชฎาออกมาหนึ่งปอย และด้วยพิธีอันถูกต้องได้ถวายเป็นอาหุติลงในไฟที่ประกอบสังสการไว้แล้ว
लोगश उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical tension between tapas (disciplined inner power) and krodha (anger): spiritual potency, when captured by wrath, can be redirected into harmful or impulsive action. It implicitly values restraint and warns that ascetic power does not automatically guarantee moral self-mastery.
An enraged ascetic (Raibhya) plucks out one lock of his matted hair and offers it into a properly consecrated sacrificial fire, a ritual act that typically serves as the prelude to producing a powerful effect (often the manifestation of a being or curse) through homa.