Shloka 14
सगरोपाख्यानम् — कपिलकोपः, अंशुमतः विनयः, तथा भगीरथपरम्परा
Sagara Upākhyāna: Kapila’s Wrath, Aṃśumān’s Reverence, and the Bhāgīratha Line
तं॑ प्रीतिमान् हर: प्राह सभार्य नृपसत्तमम् | यस्मिन् वृतो मुहूर्तेडहं त्वयेह नूपते वरम्,वरदायक भगवान् शिवको देखते ही महाबाहु राजा सगरने दोनों पत्नियोंसहित प्रणाम किया और पुत्रके लिये याचना की। तब भगवान् शिवने प्रसन्न होकर पत्नीसहित नृपश्रेष्ठ सगरसे कहा--'राजन्! तुमने यहाँ जिस मुहूर्तमें वर माँगा है, उसका परिणाम यह होगा
taṁ prītimān haraḥ prāha sabhāryaṁ nṛpasattamam | yasmin vṛto muhūrte ’haṁ tvayehā nūpate varam ||
ด้วยพระทัยยินดี หระ (พระศิวะ) ตรัสแก่พระราชาผู้ประเสริฐซึ่งยืนอยู่พร้อมพระมเหสีทั้งหลายว่า— “ดูก่อนพระราชา พรที่ท่านทูลขอในกาลนี้ จักบังเกิดผลสมดังที่ขอไว้”
लोगश उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the moral logic that requests (especially boons) made at a particular moment carry consequences shaped by that very context—emphasizing responsibility, timing, and the seriousness of seeking divine favors.
Śiva, pleased, addresses the king (with his wives present) and declares that the boon the king has just requested at that moment will produce a specific outcome—setting up the consequences of the king’s petition for progeny in the surrounding episode.