Shloka 5

उद्योगपर्व — विदुरनीतिः (Adhyāya 37): आयुःक्षयहेतवः, नीतिसूत्राणि, बलभेदाः, पाण्डव-विग्रहदोषदर्शनम्

Devanagari script

अविक्रयं लवणं पक्‍्वमन्नं दधि क्षीरं मधु तैलं घृतं च । तिला मांसं फलमूलानि शाकं रक्त वास: सर्वगन्धा गुडाश्न,नमक, पका हुआ अन्न, दही, दूध, मधु, तेल, घी, तिल, मांस, फल, मूल, साग, लाल कपड़ा, सब प्रकारकी गन्ध और गुड़--इतनी वस्तुएँ बेचने योग्य नहीं हैं

Transliteration

avikrayaṃ lavaṇaṃ pakvam annaṃ dadhi kṣīraṃ madhu tailaṃ ghṛtaṃ ca | tilā māṃsaṃ phalamūlāni śākaṃ rakta-vāsaḥ sarva-gandhā guḍaṃ ca ||

Translation

เกลือ อาหารที่ปรุงสุกแล้ว นมเปรี้ยว นม น้ำผึ้ง น้ำมัน เนยใส งา เนื้อสัตว์ ผลไม้และหัวราก ผัก ผ้าแดง เครื่องหอมทุกชนิด และน้ำตาลอ้อยก้อน—สิ่งเหล่านี้กล่าวกันว่าไม่ควรนำไปค้าขาย

Word by Word

अविक्रयम्not to be sold / unsaleable

लवणम्salt

पक्वम्cooked, ripe

अन्नम्food, cooked grain

दधिcurd, yogurt

क्षीरम्milk

मधुhoney

तैलम्oil

घृतम्ghee

चand

तिलाःsesame seeds

मांसम्meat

फलमूलानिfruits and roots

शाकम्vegetables, greens

रक्तवासःred cloth/garment

सर्वगन्धाःall kinds of perfumes/fragrances

गुडःjaggery, molasses

Speaker

विदुर उवाच

Characters & Entities

Vidura

salt

cooked food

curd

milk

honey

oil

ghee

sesame

meat

fruits

roots

vegetables/greens

red cloth

fragrances

jaggery

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes