Shloka 45
Ārjava, Satya, and the Virocana–Sudhanvan Exemplum
Udyoga-parva 35
अनवाप्यं च शोकेन शरीरं चोपतप्यते । अमित्राश्ष प्रहष्यन्ति मा सम शोके मन: कृथा:,अभीष्ट वस्तु शोक करनेसे नहीं मिलती; उससे तो केवल शरीर संतप्त होता है और शत्रु प्रसन्न होते हैं। इसलिये आप मनमें शोक न करें
anavāpyaṃ ca śokena śarīraṃ copatapyate | amitrāś ca praharṣyanti mā sma śoke manaḥ kṛthāḥ ||
การคร่ำครวญมิได้ทำให้ได้สิ่งที่ยังไม่ได้มา; มีแต่เผาผลาญกาย และทำให้ศัตรูยินดี. เพราะฉะนั้น อย่าให้ใจจมอยู่ในความโศก
विदुर उवाच
Educational Q&A
Grief does not recover what is lost or bring what is unattained; it only harms one’s body and composure, while giving satisfaction to adversaries. The ethical counsel is to practice restraint and clarity of mind in adversity.
In Udyoga Parva, Vidura offers sober, practical counsel meant to steady the listener during a tense political crisis leading toward war. Here he warns against indulgent sorrow and urges mental firmness.