Shloka 18
कपिलगोसंवादे गृहस्थ-त्यागधर्मयोः प्रमाण्यविचारः
Kapila–Cow Dialogue: Authority of Householder and Renunciant Dharmas
अथ तसस््य जटा: क्लिन्ना बभूवु्ग्रथिता: प्रभो । अरण्यगमनान्नित्यं मलिनो5मलसंयुत:,प्रभो! उनके सिरके बाल बराबर भींगे रहनेके कारण उलझकर जटाके रूपमें परिणत हो गये। सदा वनमें ही विचरण करनेके कारण उनके शरीरपर मैल जम गयी थी; परंतु उनका अन्तःकरण निर्मल हो गया था
atha tasya jaṭāḥ klinnā babhūvur grathitāḥ prabho | araṇyagamanān nityaṁ malino 'malasaṁyutaḥ ||
ภีษมะกล่าวว่า “ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ด้วยเส้นผมของเขาชุ่มเปียกอยู่เนืองนิตย์ จึงพันกันยุ่งจนกลายเป็นชฎา และเพราะเขาอยู่และเที่ยวไปในป่าตลอดกาล กายจึงเปรอะเปื้อนด้วยคราบไคล; ทว่าใจภายในกลับบริสุทธิ์ ผ่องแผ้วไร้มลทิน”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
External austerity and hardship may leave the body unkempt, but true spiritual progress is measured by inner purification—becoming 'amala' (stainless) in mind and character despite outward conditions.
Bhishma describes an ascetic-like figure whose constant forest life and perpetual dampness have made his hair form matted locks and his body become dirty, while emphasizing that inwardly he has grown pure.