Shloka 9
महाभूत–इन्द्रिय–मनस्–बुद्धि–अन्तरात्मा विवेकः | Discrimination of Elements, Senses, Mind, Intellect, and Inner Self
वार्षिक संचयं केचित् केचिद् द्वादशवार्षिकम् । कुर्वन्त्यतिथिपूजार्थ यज्ञतन्त्रार्थमेव वा
vārṣika-saṃcayaṃ kecit kecid dvādaśa-vārṣikam | kurvanty atithi-pūjārthaṃ yajña-tantrārtham eva vā ||
บางคนสะสมเสบียงไว้หนึ่งปี บางคนสะสมไว้ถึงสิบสองปี ทว่าการสะสมนี้มิใช่ด้วยความโลภ หากเพื่อธรรม—เพื่อบูชาและต้อนรับอาคันตุกะ และเพื่อให้กิจแห่งยัญพิธีดำเนินไปโดยครบถ้วน
व्यास उवाच
Educational Q&A
Accumulation is ethically justified when it serves dharma—supporting hospitality to guests and fulfilling sacrificial/ritual duties—rather than personal hoarding or greed.
In the Shanti Parva’s instruction on righteous conduct, Vyāsa explains that some householders store provisions for long periods, and clarifies that such storage can be intended for honoring guests and maintaining yajña-related obligations.