Previous Verse
Next Verse

Shloka 65

Śaraṇāgatapālana—Prastāvanā

Protection of the Refuge-Seeker: Opening of the Kapota Narrative

मृदुरित्यवजानन्ति तीक्ष्ण इत्युद्धिजन्ति च । तीक्षणकाले भवेत्‌ तीक्ष्णो मृदुकाले मृदुर्भवेत्‌,“राजा सदा कोमल रहे तो लोग उसकी अवहेलना करते हैं और सदा कठोर बना रहे तो उससे उद्विग्न हो उठते हैं, अत: जब कठोरता दिखाने का समय हो तो वह कठोर बने और जब कोमलतापूर्ण बर्ताव करनेका अवसर हो तो कोमल बन जाय

mṛdur ity avajānanti tīkṣṇa ity uddvijanti ca | tīkṣṇakāle bhavet tīkṣṇo mṛdukāle mṛdur bhavet ||

หากผู้ปกครองอ่อนโยนอยู่เสมอ ผู้คนย่อมดูแคลน; หากเข้มงวดอยู่เสมอ ผู้คนย่อมหวาดหวั่นและขุ่นเคือง. เพราะฉะนั้น เมื่อถึงคราวต้องเข้มงวดก็พึงเข้มงวด และเมื่อถึงคราวต้องอ่อนโยนก็พึงอ่อนโยน

मृदुःgentle (one)
मृदुः:
Karta
TypeAdjective
Rootमृदु
FormMasculine, Nominative, Singular
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
अवजानन्तिthey disrespect / disregard
अवजानन्ति:
TypeVerb
Rootअव√ज्ञा
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
तीक्ष्णःharsh (one)
तीक्ष्णः:
Karta
TypeAdjective
Rootतीक्ष्ण
FormMasculine, Nominative, Singular
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
उद्विजन्तिthey become agitated / are disturbed
उद्विजन्ति:
TypeVerb
Rootउद्√विज्
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
and
:
TypeIndeclinable
Root
तीक्ष्णकालेat a time for harshness
तीक्ष्णकाले:
Adhikarana
TypeNoun
Rootतीक्ष्णकाल
FormMasculine, Locative, Singular
भवेत्should be / may become
भवेत्:
TypeVerb
Root√भू
FormOptative, Third, Singular, Parasmaipada
तीक्ष्णःharsh
तीक्ष्णः:
Karta
TypeAdjective
Rootतीक्ष्ण
FormMasculine, Nominative, Singular
मृदुकालेat a time for gentleness
मृदुकाले:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमृदुकाल
FormMasculine, Locative, Singular
मृदुःgentle
मृदुः:
Karta
TypeAdjective
Rootमृदु
FormMasculine, Nominative, Singular
भवेत्should be / may become
भवेत्:
TypeVerb
Root√भू
FormOptative, Third, Singular, Parasmaipada

भीष्म उवाच

B
Bhishma