Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

Kṣemadarśa–Kālakavṛkṣīya Saṃvāda: Counsel on Impermanence, Non-attachment, and Composure in Dispossession

कौसल्येनैवमुक्तस्तु राजपुत्रेण धीमता । मुनि: कालकवृक्षीय: प्रत्युवाच महाद्युति:,बुद्धिमान कोसलराजकुमारके इस प्रकार पूछनेपर महातेजस्वी कालकवृक्षीय मुनिने इस तरह उत्तर दिया

kausalyenaivam uktas tu rājaputreṇa dhīmatā | muniḥ kālakavṛkṣīyaḥ pratyuvāca mahādyutiḥ ||

เมื่อราชกุมารแห่งโกศลผู้มีปัญญากล่าวดังนี้แล้ว ฤๅษีกาลกวฤกษียะผู้มีรัศมีอันยิ่งใหญ่ก็ตอบกลับ

कौसल्येनby the Kosala prince
कौसल्येन:
Karana
TypeNoun
Rootकौसल्य
FormNeuter, Instrumental, Singular
एवम्thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
उक्तःhaving been addressed/asked
उक्तः:
TypeVerb
Rootवच्
Formक्त, Masculine, Nominative, Singular, Passive (past participle)
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
राजपुत्रेणby the king's son (prince)
राजपुत्रेण:
Karana
TypeNoun
Rootराजपुत्र
FormMasculine, Instrumental, Singular
धीमताby the intelligent (one)
धीमता:
Karana
TypeAdjective
Rootधीमत्
FormMasculine, Instrumental, Singular
मुनिःthe sage
मुनिः:
Karta
TypeNoun
Rootमुनि
FormMasculine, Nominative, Singular
कालकवृक्षीयःKālakavṛkṣīya (by lineage/name)
कालकवृक्षीयः:
Karta
TypeAdjective
Rootकालकवृक्षीय
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रत्युवाचreplied/answered
प्रत्युवाच:
TypeVerb
Rootप्रति-उप-√वच्
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
महाद्युतिःthe very radiant (one)
महाद्युतिः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाद्युति
FormMasculine, Nominative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
K
Kosala prince (rājaputra/kausalya)
S
Sage Kālakavṛkṣīya