Shloka 483
सरस्वतीतीर्थानुक्रमः — बलरामस्य तीर्थयात्रा
Sarasvatī Tīrtha Itinerary — Balarāma’s Pilgrimage
Devanagari script
त्रितश्नाभ्यागमत् प्रीतः स्वमेव निलयं तदा । नरेश्वर! मुनिके माँगे हुए वरके विषयमें “तथास्तु” कहकर सब देवता जैसे आये थे, वैसे ही चले गये। फिर त्रित भी प्रसन्नतापूर्वक अपने घरको ही लौट गये
Transliteration
vaiśampāyana uvāca | tṛtaś cābhyagamat prītaḥ svam eva nilayaṃ tadā | nareśvara munike māṅge hue varake viṣayameṃ “tathāstu” kahakara sab devatā jaise āye the vaise hī cale gaye | punaḥ tṛto ’pi prasannatāpūrvaka apane ghar ko hī lauṭ gaye |
Translation
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “ข้าแต่นเรศวร! เหล่าเทพได้กล่าว ‘ตถาสตุ—เป็นดังนั้นเถิด’ ต่อพรที่มุนีขอ แล้วก็จากไปดังที่มา ครั้นแล้ว ตฤตะก็มีใจยินดี กลับสู่เรือนของตน”
Word by Word
त्रितःTrita (proper name)
त्रितः:
Karta
TypeNoun
Rootत्रित (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
अभ्यागमत्came/returned
अभ्यागमत्:
TypeVerb
Rootअभि-गम् (धातु: गम्)
FormAorist (Luṅ), Third, Singular, Parasmaipada
प्रीतःpleased, delighted
प्रीतः:
TypeAdjective
Rootप्रीत (कृदन्त; √प्री)
FormMasculine, Nominative, Singular
स्वम्his own
स्वम्:
TypeAdjective
Rootस्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
निलयम्abode, home
निलयम्:
Karma
TypeNoun
Rootनिलय (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
तदाthen
तदा:
TypeIndeclinable
Rootतदा
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaT
TṛtaD
Devatāḥ (the gods)M
Muni (a sage)N
Nareśvara (the king addressed)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes