Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

Dvaipāyana-hrade Duryodhanasya Māyā — Yudhiṣṭhirasya Dharmoktiḥ (Śalya-parva, Adhyāya 30)

ते पूर्व पाण्डुपुत्रेण पृष्ठा ह्यासन्‌ सुतं तव । यद्च्छोपगतास्तत्र राजानं परिमार्गता,पहले राजा दुर्योधनकी खोज करते हुए पाण्डुकुमार युधिष्ठिरने दैववश अपने पास पहुँचे हुए उन व्याधोंसे आपके पुत्रका पता पूछा था

te pūrvaṁ pāṇḍuputreṇa pṛṣṭā hy āsan sutaṁ tava | yadṛcchopagatās tatra rājānaṁ parimārjatā ||

สัญชัยกล่าวว่า—ก่อนหน้านั้น เมื่อพระเจ้ายุธิษฐิระ โอรสแห่งปาณฑุ กำลังสืบเสาะหาพระเจ้าทุรโยธนะ เหล่านายพรานที่บังเอิญมาถึงที่นั่นด้วยอำนาจแห่งชะตา ก็ถูกพระองค์ไต่ถามถึงที่อยู่ของโอรสของท่าน

तेthey (those)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
पूर्वम्formerly, earlier
पूर्वम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपूर्व
पाण्डुपुत्रेणby the son of Pāṇḍu (Yudhiṣṭhira)
पाण्डुपुत्रेण:
Karana
TypeNoun
Rootपाण्डुपुत्र
FormMasculine, Instrumental, Singular
पृष्टाःasked, questioned
पृष्टाः:
Karma
TypeVerb
Rootपृच्छ्
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Plural
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
आसन्were
आसन्:
TypeVerb
Rootअस्
FormImperfect, 3rd, Plural, Parasmaipada
सुतम्son
सुतम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Accusative, Singular
तवyour
तव:
Sambandha
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Singular
यदृच्छाby chance, accidentally
यदृच्छा:
Karana
TypeNoun
Rootयदृच्छा
FormFeminine, Instrumental, Singular
उपगताःhaving come near, arrived
उपगताः:
Karta
TypeVerb
Rootउपगम्
Formक्त (past active participle usage), Masculine, Nominative, Plural
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
राजानम्the king
राजानम्:
Karma
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Accusative, Singular
परिमार्गताःsearching for, seeking
परिमार्गताः:
Karta
TypeVerb
Rootपरिमार्ग्
Formक्त (past active participle usage), Masculine, Nominative, Plural

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra
Y
Yudhiṣṭhira
D
Duryodhana
P
Pāṇḍavas
H
hunters (vyādhas)

Educational Q&A

The verse highlights the role of yadṛcchā (chance/contingency) in human affairs: even deliberate efforts—like a king’s search in war—intersect with unforeseen encounters, reminding the listener that outcomes are shaped by both agency and circumstance.

Sañjaya reports that Yudhiṣṭhira, while looking for Duryodhana, questioned some hunters who happened to arrive there, asking them about Dhṛtarāṣṭra’s son (Duryodhana) and his whereabouts.