Shloka 39
Śalya-hatānantarāṇi: Madrarāja-padānugānāṃ praskandana and the Pandava counter-encirclement (शल्यहतानन्तराणि—मद्रराजपदानुगानां प्रस्कन्दनम्)
स धर्मराजो मणिहेमदण्डां जग्राह शक्ति कनकप्रकाशाम् | नेत्रे च दीप्ते सहसा विवृत्य मद्राधिपं क्रुद्धमना निरैक्षत्,धर्मराजने मणि और सुवर्णमय दण्डसे युक्त तथा सोनेके समान प्रकाशित होनेवाली शक्ति हाथमें ली और मन-ही-मन कुपित हो सहसा रोषसे जलती हुई आँखें फाड़कर मद्रराज शल्यकी ओर देखा
sa dharmarājo maṇihemadaṇḍāṃ jagrāha śaktiṃ kanakaprakāśām | netre ca dīpte sahasā vivṛtya madrādhipaṃ kruddhamanā niraikṣat |
สัญชัยกล่าวว่า—พระยุธิษฐิระผู้เป็นธรรมราชทรงคว้าศัสตรา “ศักติ” ซึ่งมีด้ามประดับแก้วมณีและทอง ส่องประกายดุจทองหลอม แล้วทรงเบิกพระเนตรกว้างฉับพลัน ดวงตาลุกโพลงด้วยโทสะ และทรงจ้องไปยังศัลยะ เจ้าแห่งมทรา ด้วยพระทัยเดือดดาล
संजय उवाच
Educational Q&A
Even a figure identified with dharma (Yudhiṣṭhira) can be driven toward anger in the extremity of battle; the verse highlights the ethical strain of war, where inner restraint is tested and righteous identity must contend with sudden wrath.
Sañjaya describes Yudhiṣṭhira grasping a brilliant spear with a gem-and-gold shaft and, with eyes flaring and widening in anger, turning his fierce gaze toward Śalya, the king of Madra—signaling an imminent confrontation.