Shloka 101
Sauptika Parva, Adhyaya 8 — Dhṛṣṭadyumna-vadha and the Camp’s Nocturnal Rout
जग्मुः स्वानेव तत्राथ कालेनैव प्रचोदिता: । कितने ही मनुष्य निद्रामें अचेत पड़े थे और घोर अन्धकारसे घिर गये थे। वे सहसा उठकर कालसे प्रेरित हो आत्मीय जनोंका ही वध करने लगे || १०० $ ।।
tyaktvā dvārāṇi ca dvāḥ-sthās tathā gulmāni gaulmīkāḥ
ครั้นแล้ว ด้วยแรงเร่งเร้าของกาละ พวกเขาก็พุ่งไปยังที่ของตน ๆ ละทิ้งทั้งประตู นายทวาร ผู้รักษาการณ์ ตลอดจนป้อมยามและทหารเฝ้ายาม เหล่าผู้บุกก็กรูกันรุกหน้าไป; ในความอลหม่านแห่งการจู่โจมยามราตรีนั้น ขอบเขตแห่งการคุ้มกันทั้งปวงพังทลาย และความรุนแรงก็แผ่ไปโดยไร้การจำแนกผิดถูก.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how, in the frenzy of nocturnal violence, normal safeguards and moral restraints are discarded. It points to the ethical degradation of war when killing proceeds without discrimination and protective boundaries fail.
In the Sauptika episode’s night attack, the assailants move through the camp, bypassing or abandoning the gates, sentries, and guarded posts, enabling unchecked entry and escalating slaughter amid darkness and confusion.