Shloka 5
अध्याय १ — न्यग्रोधवनोपवेशनम् तथा द्रौणिनिश्चयः
Night at the Banyan and Drauṇi’s Resolve
ते मुहूर्तात् ततो गत्वा श्रान्तवाहा: पिपासिता:
te muhūrtāt tato gatvā śrāntavāhāḥ pipāsitāḥ
สัญชัยกล่าวว่า—ครั้นพวกมหาธนูรธรเหล่านั้นเคลื่อนออกไปจากที่นั้นได้ไม่ไกล ก็ถูกครอบงำด้วยโทสะและความคับแค้นใจ (อมรรษะ) กระหายน้ำอย่างหนัก และม้าศึกของพวกเขาก็อ่อนล้า ภาวะนั้นกลายเป็นสิ่งสุดจะทนได้ ด้วยความโศกเศร้าต่อการสิ้นพระชนม์ของพระเจ้าทุรโยธนะ พวกเขายืนนิ่งเงียบอยู่ชั่วหนึ่งมุหูรตะ ถูกโศกและความคับแค้นห่อหุ้ม.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how unchecked anger and wounded pride, when combined with grief, can overwhelm even mighty warriors—reducing them to physical and mental exhaustion. It foreshadows ethically fraught choices that arise when sorrow turns into resentment.
After leaving the battlefield area briefly, the surviving warriors (in this context, the principal Kaurava remnants) become thirsty and their horses tire. They are devastated by Duryodhana’s death and stand silently for a muhūrta, simmering with anger and humiliation.