Shloka 113
न विमुज्चन्ति शस्त्राणि शूरा: साधुव्रते स्थिता: । “अर्जुन जो केश खोलकर खड़ा हो
na vimucanti śastrāṇi śūrāḥ sādhuvrate sthitāḥ |
สัญชัยกล่าวว่า—วีรชนผู้มั่นคงในปณิธานแห่งธรรม ย่อมไม่ปล่อยอาวุธให้ตกลงใส่ผู้ที่เลิกสู้แล้ว—ไม่ว่าจะเป็นผู้ยืนด้วยผมสยาย หันหลังให้สนามรบ เป็นพราหมณ์ ผู้ประนมมือมาขอพึ่งพิง ผู้วางอาวุธลง ผู้วิงวอนขอชีวิต หรือผู้ที่ศร เกราะ และอาวุธอื่น ๆ ถูกทำลายสิ้นแล้ว นี่คือความยับยั้งชั่งใจตามจริยธรรมที่ยอดนักรบธำรงไว้แม้อยู่ท่ามกลางสงคราม
संजय उवाच
Educational Q&A
Even in war, dharma imposes limits: a noble warrior does not attack one who has withdrawn, surrendered, become unarmed, or is otherwise incapacitated. Valor is defined not only by strength but by ethical restraint.
Sañjaya articulates a battlefield norm of righteous conduct—listing conditions under which a warrior should not be struck—framing the conflict in terms of kṣatriya ethics and the protection owed to the helpless or surrendered.