Shloka 16
Adhyāya 8: Saṃprahāra-varṇana and Bhīma–Kṣemadhūrti Dvipa-Yuddha
Combat Description and Elephant Duel
शार्ज़्गाण्डीवधन्चानौ सहितावपराजितौ । अहं दिव्याद् रथादेक: पातयिष्यामि संयुगे,जो राज्यकी इच्छा रखनेवाले तथा चिन्तासे आतुर हो मुँह लटकाये बैठे हुए मेरे लोभमोहित मूर्ख पुत्र दुर्योधनसे सदा यही कहा करता था कि “मैं अकेला ही युद्धस्थलमें शार्ज़् और गाण्डीव धनुष धारण करनेवाले दोनों अपराजित वीर श्रीकृष्ण और अर्जुनको उनके दिव्यरथसे एक साथ ही मार गिराऊँगा”
śārṅga-gāṇḍīva-dhanū cānau sahitāv aparājitau | ahaṃ divyād rathād ekaḥ pātayiṣyāmi saṃyuge ||
เขาโอหังกล่าวว่า “แม้สองวีรบุรุษผู้ไม่เคยพ่าย—พระกฤษณะผู้ทรงคันศรศารังคะ และอรชุนผู้ทรงคันศรกาณฑีวะ—จะอยู่ร่วมกัน ข้าผู้เดียวก็จักโค่นให้ตกจากราชรถทิพย์ในสนามรบได้”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical danger of overconfidence and delusion in war: boasting against the protectors of dharma (Kṛṣṇa and Arjuna) reflects ambition-driven blindness, which in the Mahābhārata repeatedly leads to ruin rather than true heroism.
The narrator reports a warrior’s claim—made to encourage Duryodhana—that he will single-handedly topple Kṛṣṇa and Arjuna together from their divine chariot, despite their reputation as unconquered and supremely armed with Śārṅga and Gāṇḍīva.