Shloka 18
उदीर्णाश्वगजा सेना सर्वक्षत्रस्य भारत । त्वां समासाद्य निधनं गता भीम॑ च भारत,“भारत! गोवास, दासमीय, वसाति, प्राच्य, वाट्धान और भोजदेशनिवासी अभिमानी वीरोंकी तथा सम्पूर्ण क्षत्रियोंकी सेना, जिसमें उद्ण्ड घोड़ों और उन्मत्त हाथियोंकी संख्या अधिक थी, तुम्हारे और भीमसेनके पास पहुँचकर नष्ट हो गयी
sañjaya uvāca |
udīrṇāśvagajā senā sarvakṣatrasya bhārata |
tvāṁ samāsādya nidhanaṁ gatā bhīmaṁ ca bhārata ||
สัญชัยกล่าวว่า “โอ ภารตะ! กองทัพแห่งหมู่นักรบทั้งสิ้น—แน่นด้วยม้าคึกคะนองและช้างใหญ่ทรงพลัง—เมื่อเข้าประจันหน้าท่านและภีม ก็ถึงกาลพินาศ”
संजय उवाच
Educational Q&A
Mere numerical strength and martial resources (horses, elephants, a vast Kshatriya host) do not guarantee victory; when driven by arrogance and set against superior valor and determination, they can culminate in collective ruin—highlighting the ethical warning against pride in power.
Sanjaya reports to Dhritarashtra that a large, formidable army—rich in cavalry and elephants—advanced to confront him (the Bharata king’s side is being addressed) and Bhima, and upon meeting them was destroyed, emphasizing the intensity and decisiveness of the clash.