Shloka 6
Chapter 12: Arjuna’s suppression of the Saṃśaptakas and duel with Aśvatthāmā
Drauṇi
तैः स्फुरद्धिर्मही भाति रक्ताड्गुलितलैस्तथा । गरुडप्रहितैरुग्रै: पजचास्यैरुरगैरिव
taiḥ sphuraddhir mahī bhāti raktāṅgulitalais tathā | garuḍaprahitair ugraiḥ pañcāsyair uragair iva || bhīmasenas tathā drauṇiṃ kurvāṇaṃ karma duṣkaram | vindānuvindau kaikeyau sātyakiḥ samavārayat ||
สัญชัยกล่าวว่า—แผ่นดินส่องประกายด้วยแขนที่ถูกตัดขาดซึ่งยังสะท้านกระตุกอยู่ ฝ่ามือและนิ้วแดงฉานด้วยโลหิต ราวกับงูดุร้ายห้าพิษห้าหัวที่ครุฑทิ้งลงมากำลังดิ้นพล่านอยู่ ณ ที่นั้น ในเวลาเดียวกัน ภีมเสนก็สกัดอัศวัตถามา บุตรแห่งโทรณะ ผู้กำลังจะกระทำการอันยากยิ่ง และสาตยกีก็ขวางเจ้าชายแห่งแคว้นเกกยะ คือ วินทาและอนุวินทาไว้
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical tension of righteous warfare: even when violence becomes overwhelming, warriors are portrayed as acting within roles of duty—checking dangerous opponents and preventing decisive, potentially catastrophic actions. It also uses vivid simile to remind the listener of war’s dehumanizing cost.
Sañjaya describes the battlefield strewn with twitching severed arms, compared to fierce serpents dropped by Garuḍa. In the same moment, Bhīma restrains Aśvatthāmā (Droṇa’s son) as he attempts a difficult exploit, while Sātyaki holds back the Kekaya princes Vinda and Anuvinda.