Shloka 22
Yuga-Lakṣaṇa and Varṣa-Pramāṇa Inquiry (युगलक्षण–वर्षप्रमाण–प्रश्न)
श्यामो यस्मात् प्रवृत्तो वै तत् ते वक्ष्यामि भारत । आस्तेऊत्र भगवान् कृष्णस्तत्कान्त्या श्यामतां गत:
śyāmo yasmāt pravṛtto vai tat te vakṣyāmi bhārata | āste 'tra bhagavān kṛṣṇas tat-kāntyā śyāmatāṁ gataḥ ||
โอ้ภารตะ เราจักบอกแก่ท่านว่าเหตุใดสถานที่นี้ (ภูผานี้) จึงเป็นสีคล้ำ และยังทำให้ผู้อื่นคล้ำตามได้ ที่นี่เองพระผู้เป็นเจ้า ศรีกฤษณะ ประทับอยู่ ด้วยรัศมีแห่งพระวรกายของพระองค์ สถานที่นี้จึงรับเอาความคล้ำนั้นมา
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse emphasizes the transformative power of divine presence: the Lord’s inherent splendor is portrayed as capable of sanctifying and even altering the character of a place and those near it, suggesting that proximity to the divine elevates and reshapes one’s condition.
Sañjaya addresses Dhṛtarāṣṭra and explains the cause behind a region’s dark hue, attributing it to the residence of Bhagavān Kṛṣṇa there—its darkness is said to be derived from (and reflective of) Kṛṣṇa’s own radiance/complexion.