Shloka 12
Mind as Charioteer; Kṣetrajña, Tapas, and Dhyāna-Yoga
Adhyātma-Upadeśa
सर्वैरपि गुणैरविंद्वान् व्यतिषक्तो न लिप्यते | जलबिन्दुर्यथा लोल: पद्मिनीपत्रसंस्थित:
sarvair api guṇair avindvān vyatiṣakto na lipyate | jalabindur yathā lolaḥ padminīpatrasaṁsthitaḥ ||
พระวายุเทพตรัสว่า—แม้บุคคลจะถูกห้อมล้อมและพัวพันด้วยคุณลักษณะและภาวะนานาประการ หากยังคงไม่ยึดติด ก็ย่อมไม่แปดเปื้อนด้วยสิ่งเหล่านั้น ดุจหยดน้ำที่สั่นไหวซึ่งพักอยู่บนใบบัว มิได้เกาะติดใบบัวฉันใด บัณฑิตก็อยู่ในโลกโดยไม่มัวหมองด้วยการสัมผัสฉันนั้น
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
One should live amidst the guṇas and worldly contacts without inner clinging; true freedom is to remain unstained—like water on a lotus leaf—by practicing non-attachment and self-governance.
Vāyu-deva instructs through a vivid simile: although a person may be surrounded by many influences and qualities, he need not be morally or spiritually tainted if he does not grasp or identify with them.