Shloka 25
Go-dāna-phala-nirdeśa
Merit and Destinations from the Gift of Cows
आर्जवे च तथा शूरा: शमे वर्तन्ति मानवा: । तैस्तैश्न नियमै: शूरा बहव: सन्ति चापरे । वेदाध्ययनशूराश्व शूराश्षाध्यापने रता:,कितने मानव सरलता दिखानेमें शूरवीर हैं। बहुत-से शम (मनोनिग्रह) में ही शूरता प्रकट करते हैं। विभिन्न नियमोंद्वारा अपना शौर्य सूचित करनेवाले और भी बहुत-से शूरवीर हैं। कितने ही वेदाध्ययनशूर, अध्यापनशूर, गुरुशुश्रूषाशूर, पितृसेवाशूर, मातृसेवाशूर तथा भिक्षाशूर हैं
ārjave ca tathā śūrāḥ śame vartante mānavāḥ | tais taiś ca niyamaiḥ śūrā bahavaḥ santi cāpare | vedādhyayanaśūrāś ca śūrāś cādhyāpane ratāḥ |
ภีษมะกล่าวว่า “บางคนเป็นวีรชนในความซื่อตรงเรียบง่าย (อารชวะ) และบางคนดำรงวีรภาพในความสงบระงับใจ (ศมะ) อีกมากมายเป็นที่รู้จักว่าเป็นวีรชนด้วยการถือปฏิบัตินิยมและวินัยต่าง ๆ อีกทั้งมีผู้เป็นวีรชนในการศึกษาพระเวท และผู้เป็นวีรชนในการสอนพระเวท”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Heroism is not limited to battlefield courage; it can be expressed as moral integrity (ārjava), mental restraint (śama), disciplined observances (niyama), and dedication to sacred learning and teaching (vedādhyayana, adhyāpana).
In Bhīṣma’s instruction on dharma, he broadens the meaning of ‘śūra’ (hero) by listing non-martial forms of valor—ethical conduct, self-mastery, disciplined living, and commitment to Vedic study and instruction.